euskarari ekarriak

1.283 idazle / 3.431 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1844-03-30 / 1896-01-08

Paul Verlaine


Verlaine, Paul. Poeta frantsesa (Metz, 1844 - Paris, 1896). Oso gazte hasi zen poemak idazten, Parisko literatura giroan sartuta. Lehen poema liburuak, Poèmes saturniens (1866, Saturnoren poemak), parnasianismoaren eraginpean eginak dira. Hurrengoek, Les Fêtes Galantes (1869, Jai galaiak), Watteau margolariaren estiloko giroan, pertsonaia xume sentsualak agertzen dituzte. Garai hartan Mathilde Mauté ezagutu zuen, eta hiru urte geroago harekin ezkondu zen; urte haietako zoriona kantatzen dute La Bonne Chanson (1870) saileko poemek, bizimodu lasai eta sotil baten gogoa adieraziz. Rimbaud poeta ezauguturik, ordea, bertan behera utzi zituen asmo haiek: emaztea eta seme jaio berria utzi, eta Frantzian, Belgikan, eta Londresen ibili ondoren, liskar eta errieta ugariekin, Verlainek bi tiro jo zizkion Rimbaudi, eta kartzelan sartu zuten bi urtez. Garai hartan idatzi zituen bere poema onenetarikoak, Romances sans paroles (1874) liburuan bilduak; liburu horretako lehen poemetan, bereziki, frantses literaturan nekez oso gutxitan den musikaltasuna lortu eta esperimentu prosodiko ausartak egin zituen Verlainek. 1874an katoliko egin zen; garai hartan poema mistikoak idatzi zituen, Sagesse (1874-80) eta Amour (1888-92). Gero, ordea, alkoholismoa zela eta miserian bizi izan zen; aldi berean halako ospea lortu zuen poeta sinbolista eta "dekadente"-en artean. Giro hartan arrakasta handia izan zuten Poètes maudits (1884, Poeta madarikatuak; T. Corbière, Mallarmé eta Rimbaudi eskainia), eta Jadis et Naguère (1884, Antzina eta oraintsu; bertan dago L'art poétique) lanekin. Pieza erotiko batzuen ondoren, Parallèlement (1889), Liturgies intimes (1892), Elizako jaiei buruzkoa, eta Epigrammes (1894), gai desberdinetakoa, agertu ziren. Verlaine da frantses poeten artean lirismo handiena lortu duenetako bat. Hitz-musika modernoaren aitzindarietako bat izan zen, eta poeta erromantikoen eta sinbolisten arteko zubia. Poesia hoberenetan bere aurrekoen erretorika handinahia hautsi zuen, eta frogatu zuen frantses hizkuntza, baita egunoroko esapideetan ere, giza sentipenen alderdi berriak komunikatzeko gauza dela, irakurlea beretzen duten iradokizun eta lausotasunaren bidez; hitzen soinuen bitartez musika egin zuen, ohiko edukien bidez baino indar handiagoz; izan ere, Verlaineren lan hoberenetan ez baita ageriko eduki intelektual edo filosofikorik.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Paul Verlaineren bi poema uzkizale

itzul.: Hedoi Etxarte

Zuzeu, 2012

Larrazkeneko kanta

itzul.: Luigi Anselmi

Bertzerenak, 2006

Pamiela

Negarra ari du ene bihotzean

itzul.: Koldo Izagirre

Poesia Kaierak - Susa, 2001

Andrelagunak "Balkoian"

itzul.: Joakin Balentzia

Korrok-6, 1985

Udazken kantua

itzul.: Gabriel Aresti

Euzko-Gogoa, 1954

Goizparkiak

itzul.: Lauaxeta

Euzkadi, 1931-martxoa

Amets kutuna

itzul.: Lauaxeta

Euzkadi - 5357, 1930

Green

itzul.: Lauaxeta

Euzkadi, 1930-otsaila

Euria dagi

itzul.: Lauaxeta

Euzkadi, 1930-martxoa

Leuntasuna

itzul.: Lauaxeta

Euzkadi, 1929-martxoa

Hitzorduak

Azken kritikak

Elurte amaiezina
Agustin Fernandez Paz

itzul.: Xabier Aranburu
Javier Rojo

Metamorfosia
Franz Kafka

itzul.: Anton Garikano
Alex Gurrutxaga

Poesia kaiera
Angel Gonzalez

itzul.: Gerardo Markuleta
Alex Gurrutxaga

Sumisioa
Michel Houellebecq

itzul.: Gerardo Markuleta
Javier Rojo

Ulises
James Joyce

itzul.: Xabier Olarra
Anjel Lertxundi

Sumisioa
Michel Houellebecq

itzul.: Gerardo Markuleta
Edorta Jimenez

Farorantz
Virginia Woolf

itzul.: Anton Garikano
Alex Gurrutxaga

Poesia kaiera
Audre Lorde

itzul.: Danele Sarriugarte
Igor Estankona

Larrua
Curzio Malaparte

itzul.: Jose Ramon Vazquez
Hasier Rekondo

Kazetari amerikar baten egunaldia 2889an
Jules Verne

itzul.: Alberto Barandiaran
Iraitz Urkulo

Azken sarrerak

2016 Uztaila

Ludmila Petruxevskaia
Katuek bai zorte ona

Henri Calet
Danbor hotsik gabeko abertzaletasuna

2016 Ekaina

Paco Urondo
Zortzi poema

Vercors
Itsasoaren isiltasuna

2016 Maiatza

Brendan Behan
Hiru poema

Josep Romanilha
Cucugnango medikua

Mario Benedetti
Hamahiru poema

Stanislaw Jerzy Lec
Aforismoak

Haroldo Conti
Anaia baten heriotza

Padraig Mac Piarais
Hamar poema

2016 Apirila

Akram Aylisli
Bihotzak baditik horrelako gauzak

Pazkoko Altxamendua
Bi poema

Gabriel Celaya
Zazpi poema

Jose Revueltas
Inor gabeko hizkuntza

Annie Vivanti
Lau poema

Milan Kundera
Bi ipuin

2016 Martxoa

Virginia Woolf
Gela bat norberarena

Audre Lorde, Angel Gonzalez, Paul Celan
Munduko Poesia Kaierak

Blas de Oteroren
mendeurrena

Anna Akhmatova
Requiem

2016 Otsaila

Julian Barnes
Lurraren mailan

Bernard Dadie
Zortzi poema

2016 Urtarrila

Ashraf Fayadh
hamazazpi poema

Louise Michel
Komuna

2015 Abendua

Sergei Jesenin
zortzi poema

W. Somerset Maugham
Idazle baten oharrak

Gilka Machado
Hiru poema

2015 Azaroa

Roland Barthes
Frantziako Turra epopeia gisa

Pier Paolo Pasolini
Ile luzearen aurka

[Sarrera guztiak ikusi]