1888-09-26 / 1965-01-04
T.S. Eliot
jaio zen duela 138 urte

Eliot, Thomas Stearns. Poeta, kritiko eta antzerkigile ingelesa, Estatu Batuetakoa jatorriz (Saint Louis, Missouri, 1888 - Londres, 1965). Lehen ikasketak Harvardeko unibertsitatean egin zituen. 1911n Sorbonan eta Oxforden ere aritu zen ikasten, eta literatura hautatu zuen berehala lanbidetzat. The Love Song of J. Alfred Prufrock (1915, J. Alfred Prufrocken amodiozko kantua) lehen obraren bidez molde poetiko berriak sortu zituen, XIX. mendeko tradiziotik bestaldera. Ezra Pounden bitartez ezagutu zuen Italiako poesia berria (Ara Vos Prec, 1920) eta kritika lanetan hasi zen. The Waste Land (1922, Lur eremua) izan zen bere sormenaren gailurra jo zuen poema liburua. Gauzen kanpoko itxuraren eta izpirituko errealitatearen arteko harremanen arazoak ageri dira Ash-Wednesday (1930, Hausterre eguna) obran, penitentzia eta salbazioa gaitzat harturik. Garai hartan T.S. Eliotek «erregezalea, klasikoa eta anglikanoa» zela aitortu ohi zuen. Four Quartets (1935-1943, Lau Quartetto) asmo poetiko berriz egin zuen: denbora barruko nahiz denboraz harantzagoko gertakarien azalpena da. The Family Reunion (1939, Familiarteko bilera), The Rock (1934, Haitza) eta Murder in the Cathedral (1935, Hilketa katedralean) obrak bere izpiritu mistikoaren adierazgarri dira. The Cocktail-Party (1950, Cocktail Jaia) eta The Confidential Clerk (1954, Konfidantzazko morroia) obretan norberaren patua bilatu eta onartu beharraz ihardun zuen. Elioten obra dramatikoek ez dute bere poesiak gaien aldetik azaltzen duten batasunik. Literatura Nobel saria jaso zuen 1948an.
Hilen ehorzketa
itzul.: Joseba Sarrionandia
Egin - 2931, 1986
1907-11-28 / 1990-09-26
Alberto Moravia
hil zen duela 36 urte

Moravia, Alberto. Italiar idazlea (Erroma, 1907 - Erroma, 1990). Kazetari lanetan aritu zen hasieran. Alienazioa eta bakardadea dira Moraviaren eleberrien gai nagusiak, eta horietatik alde egin ezina, ez sexuaren bidez ezta maitasunaren bitartez ere; kritikoek Moraviaren estilo zorrotza, kontakizuna eta elkarrizketak osatzeko trebezia, eta benetazko diruditen pertsonaiak sortzeko ahalmena azpimarratu dute. Haren lan nagusiak: Gli indifferenti (1929, Axolakabeak), lehen liburua, arrakasta handia izan zuena, Il conformista (1951, Konformaerraza); La ciociara (1947); La noia (1960; Asperra). Ipuinak (besteren artean, Boh, 1976)eta saiakerak (L'uomo como fine, 1966) ere idatzi zituen.
1871-07-03 / 1940-09-26
W.H. Davies
hil zen duela 86 urte

Davies, William Henry. Ingelesez idatzi zuen poeta galesa (Newport, Monmouthshire, 1871 - Nailsworth, Gloucestershire, 1940). Estatu Batuetara bizitzera joanik, oso bizimodu zaila izan zuen The soul's destroyer (Arimen suntsitzailea, 1905) poema liburua argitaratu arte. The autobiografy of a super-tramp (Arlote handi baten autobiografia, 1907) poema bildumak Estatu Batuetako bizimodu gogor haren inguruko gogoetak eskaintzen ditu. Poeta leun eta bizia izan zen;1916an poesia lan guztien bilduma argitaratu zuen, eta Berrogei poema berri izenekoa 1918an.
1922 / 2008-09-26
Robert Fisher
hil zen duela 18 urte

1962-09-26 / ...
Mark Haddon
jaio zen duela 64 urte

1942-09-26 / 2004-05-15
Gloria Anzaldua
jaio zen duela 84 urte

1892-07-15 / 1940-09-26
Walter Benjamin
hil zen duela 86 urte

Literatura oharrak
itzul.: A. Dones, D. Sarriugarte, T. Pradera, I. Segurola
Sans Soleil, 2015
Denbora, historia eta artearen inguruko testuak
itzul.: G. Arrula, M. Igartua, G. Urturi, M. Berasategi
Sans Soleil, 2015
Odisea
Homero
itzul.: Matias Mugika
Aritz Galarraga
Barazkijalea
Han Kang
itzul.: Gema Lopez Las Heras
Jon Martin-Etxebeste
Zure bazterrekoak
Cesare Pavese
itzul.: Jon Alonso
Asier Urkiza
Termita
Garazi Albizua
itzul.: Bego Montorio
Nagore Fernandez
Argazkiaren erabilera
Annie Ernaux
itzul.: Leire Lakasta
Maialen Sobrino Lopez
Basatiak
Maria Reimondez
itzul.: Nerea Loiola
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Kantu leuna
Leila Slimani
itzul.: Nahia Zubeldia
Maialen Sobrino Lopez
Bihotzean napalma
Pol Guasch
itzul.: Ibai Sarasua Garcia
Irati Majuelo
Izatearen arintasun jasanezina
Milan Kundera
itzul.: Karlos Cid Abasolo
Aritz Galarraga
Haurdunaldi oharrak
Yoko Ogawa
itzul.: Iker Alvarez
Maialen Sobrino Lopez
2026 Iraila
Alejandra Pizarnik
Poemak euskaraz
Manuel Curros Enriquez
Jostirudi Jainkotarra
Agostinho Neto
Agostinho Netoren poemak
Stephane Mallarme
Mallarme euskaraz
2026 Abuztua
Rene Depestre
Depestrek 100 urte
Andrei Platonov
Eguzkia sartalderantz
Federico Garcia Lorca
Poeta isilarazia
Mazisi Kunene
Ahotsaren indarra
Maria Aur?lia Capmany
Gutun lotsagabea
2026 Uztaila
Nathalie Handal
Nathalie Handalen ahotsa
Mikhail Lermontov
Lermontov euskaraz
Henri Calet
Danbor hotsik gabeko abertzaletasuna
2026 Ekaina
Ellen Kuzwayo
Soweton kondatuak
Allen Ginsberg idazlearen jaiotzaren mendeurrenean Harkaitz Canok euskarari ekarritako Ulua
2026 Maiatza
2026 Apirila
Maria Fernanda Ampuero
Enkantea
Samuel Beckett
Beckett euskaraz
Evelyn Waugh
Dickens atsegin zuen gizona
Gassan Kanafani
Gizonak eguzkitan
2026 Martxoa
Antzerkiaren nazioarteko eguna
Miquel Marti i Pol
Poemak euskaraz
Antonio Lobo Antunes
Gauzen ordena naturala
Boris Vian
Aldarri antimilitarista
Izet Sarajlic
Sarajevoko setiokoak
2026 Otsaila
Edorta Matauko itzultzaileak agur
Martha Gelhorn
Pazko bezperako gaua
2026 Urtarrila
Rafael Dieste
Intxixuen artxibotik
Juan Rulfo
Pedro P?ramo/Lautada sutan