euskarari ekarriak

1.636 idazle / 4.155 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1919-11-02 / 1978-06-04

Jorge de Sena

jaio zen duela 107 urte

[Idazleari buruzko informazioa]

Poesia kaiera

itzul.: Rikardo Arregi

Susa, 2015

Munduko Poesia Kaierak 12

1922-03-05 / 1975-11-02

Pier Paolo Pasolini

hil zen duela 51 urte

Pasolini, Pier Paolo. Zinemagile eta idazle italiarra (Bolonia, 1922 - Ostia, 1975). Letretako ikasketak buruturik Erromara joan eta han argitaratu zituen bere lehen poemak: Le ceneri di Gramsci (1957, Gramsciren errautsak ) eta Nire garaiko erlijioa (1961, La religione del mio tempo). Zinemarako istorioak idazten hasi zen Soldati, Rossi, Fellini eta Bolognini zuzendariekin. Aldi berean Ragazzi di vita (1955, Bizimoduko mutilak) eleberria idatzi zuen, baztertuenganako kezka eta atxikimendua erakutsiz. Halako gaia ukitzen dute haren bi lehen filmeek ere: Accatone (1961), auzo ilunetako kronika, eta Mamma Roma (1962), Erromako prostituta bati buruzkoa, Anna Magnani-rekin. Klasiko grekoen egokipen zail bezain ederrak egin zituen, eta mundu mailako ospea ekarri zion Bizitzaren Trilogia zuzendu zuen hiru filmetan, Bocaccio eta Chaucer-en idazlan erotikoetan eta Mila eta bat gauak ipuinetan oinarriturik. Teoriko eta kritikari zorrotza zen, eta eragin handia izan zuen bere garaiko zinemagileen artean. Salò o le centoventi giornate di Sodoma (1975, Salo edo Sodomako ehun eta hogei egunak), Pasoliniren azken obra, Italiako faxismoaren hondar egunen ikuspegi garratza da. Kezkak eta ekimenak hartaraturik, kupidarik gabe eta zuhur kritikatu zuen bere herriko gizartea. Bortxaz hilik azaldu zen Ostiako hondartzan.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Poesia kaiera

itzul.: Irene Hurtado de Saratxo Mendieta

Susa, 2023

Munduko Poesia Kaierak 48

Sei poema

itzul.: Irene Hurtado de Saratxo Mendieta

armiarma.eus, 2023

Kale gorriko umeak

itzul.: Fernando Rey

Igela, 2022

Gramsciren errautsak

itzul.: Iņigo Aranbarri

armiarma.eus, 2017

Ile luzearen aurka

itzul.: Koldo Izagirre

armiarma.eus, 2015

Gauza baten ametsa

itzul.: Josu Zabaleta

Alberdania, 1998

Amen balada

itzul.: Joserra Utretx

Mazantini-3, 1992

Bost poema

itzul.: Bego Montorio

Susa-18, 1986

1856-07-26 / 1950-11-02

Bernard Shaw

hil zen duela 76 urte

Shaw, George Bernard. Irlandako idazlea, ingelesez idatzi zuena (Dublin, 1856 - Ayot Saint Lawrence, Ingalaterra, 1950). Literaturako alor guztiak landu zituen arren, satira komediei esker izan zen batez ere ezaguna. Hogei urte zituela Londresen egokitu zen eta Fabian Society erakunde sozialista sortzen kaide izan zen 1884an. Urte haietan idatzi zituen nobelek ez zuten arrakastarik izan, baina ospea eman zioten aldizkari berezietan azaldu zituen literatura eta musika kritika lanek, Wagner-en musikari eta Ibsen-en antzerkiari buruz idatzitakoek bereziki. 1892an aurkeztu zuen bere lehen antzerki obra, Widowers' Houses (Gizon alargunen etxeak), eta The Philanderer (1893, Amorantea) eta Mrs. Warren's Profession (1893, Warren anderearen lanbidea) idatzi zituen ondoren. Victoria erreginaren garaiko gizartearen hipokresia salatu zuen lan horietan. Molde askotako obrak aurkeztu zituen ondoko urteetan; haietan garai hartako gizartearen arazoak eta gorabeherak erakutsi zituen betiere, baina osagarri komiko paregabe batzuen bitartez zorroztu zituen satirarako bideak. Militarismoa kritikatu zuen Arms and the Man (1894, Heroiak eta soldadoa) lanean, gizartean gailen ziren azaleko portaerak Major Barbara (1905, Komandante Barbara) obran eta briatiniarren klasismoa Pygmalion bere maisu-lanean (1913). Historian oinarrituriko obrak ere egin zituen: Caesar and Cleopatra (1901, Zesar eta Kleopatra) eta Androcles and the Lion (1912, Androkle eta lehoia). Lehen Mundu Gerraren ondoren, obra lirikoago bat idatzi zuen, Saint Joan (1923, Santa Joana) Joana Arc-ekoaren bizitzan oinarritua. Literaturako Nobel saria eman zioten 1925ean. Bere ideia sozialistei buruzko saioak idatzi zituen bizitzako azken urteetan.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Candida

itzul.: Jon Agirre Garai

Ibaizabal, 2002

Literatura Unibertsala 96

1911-11-02 / 1996-03-18

Odisseas Elytis

jaio zen duela 115 urte

Elytis, Odysseus Alepudhelis. Poeta greziarra (Heraklion, 1911 - Atenas, 1996). Nabarmena da surrealismoaren eragina Elytisen poesian; haren ideiek mirari sentikor baten irudia dute, Greziako kolorez eta argiz jantziak. Orientabideak (1940), Lehen eguzkia (1943). Egungo historiarekiko lotura hertsia ageri du Kantu heroiko elegiakoa Albanian eroritako ikurrari liburuan eta To Axion Esti (1959, Bidezko da), bere obrarik garrantzitsuenean. Literaturako Nobel saria jaso zuen 1979an.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Monograma

itzul.: Joannes Jauregi

armiarma.eus, 2021

Bi poema

itzul.: Koldo Ruiz de Azua

Senez, 46, 2015

Benedikatua izan bedi

itzul.: Itxaro Borda

Maiatz-14, 1987

1896-02-03 / 1970-11-02

Johannes Urzidil

hil zen duela 56 urte

[Idazleari buruzko informazioa]

Kafka eta Golem-en mistika

itzul.: Joxemari Iturralde

Pott tropikala, 1980

1923-11-02 / ...

Ida Vitale

jaio zen duela 103 urte

[Idazleari buruzko informazioa]

Zoria

itzul.: Irene Hurtado de Saratxo Mendieta

armiarma.eus, 2024

1882-11-02 / 1957-08-25

Leo Perutz

jaio zen duela 144 urte

[Idazleari buruzko informazioa]

Gauez harrizko zubiaren azpian

itzul.: J.M. Olaizola "Txiliku" / Joxe Mari Berasategi

Elkar, 2019

Bederatzietatik bederatzietara

itzul.: Anton Garikano

Alberdania-Elkar, 2003

Literatura Unibertsala 107

1758-11-02 / 1831-03-18

Ryookan

jaio zen duela 268 urte

[Idazleari buruzko informazioa]

Ryookan-en 101 haikuak

itzul.: Josu Jimenez Maia

Denonartean, 2016

Hitzorduak

Azaroak 05: Kamala Das eta Jorge Luis Borges Munduko Poesia Kaierak bilduman

Azaroak 17: Anne Sexton poema irakurraldia Azpeitian

Azken kritikak

Zazpigarren gizona
John Berger / Jean Mohr

itzul.: I?igo Roque Eguzkitza
Peru Iparragirre

Ehulearen hilobia
Seumas O'Kelly

itzul.: Unai Elorriaga
Nagore Fernandez

Termita
Garazi Albizua

itzul.: Bego Montorio
Maialen Sobrino Lopez

Ehulearen hilobia
Seumas O'Kelly

itzul.: Unai Elorriaga
Ibon Ega?a

Emakume oinutsa
Scholastique Mukasonga

itzul.: Miren Agur Meabe
Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Odisea
Homero

itzul.: Matias Mugika
Aritz Galarraga

Barazkijalea
Han Kang

itzul.: Gema Lopez Las Heras
Jon Martin-Etxebeste

Zure bazterrekoak
Cesare Pavese

itzul.: Jon Alonso
Asier Urkiza

Termita
Garazi Albizua

itzul.: Bego Montorio
Nagore Fernandez

Argazkiaren erabilera
Annie Ernaux

itzul.: Leire Lakasta
Maialen Sobrino Lopez

Azken sarrerak

2026 Urria

Tomas Meabe
Alegiak

Anne Carson
Poemak

Mongo Beti
Negrotasunaren hiztegia

Flaubert / Stevenson
Eleberriak atalka

2026 Iraila

Joaquim Machado de Assis
Brasilgo narratiba

Alejandra Pizarnik
Poemak euskaraz

Manuel Curros Enriquez
Jostirudi Jainkotarra

Claude McKay
Lau poema

Geo Bogza
Bederatzi poema

Alexandre Kuxner
Bi poema

Agostinho Neto
Agostinho Netoren poemak

Stephane Mallarme
Mallarme euskaraz

2026 Abuztua

Marina Tsvetaieva
Ahots etsia

Rene Depestre
Depestrek 100 urte

Andrei Platonov
Eguzkia sartalderantz

Luzearen idazle lanak

Guillaume Apollinaire
Poemak

Tchicaya U'Tamsi
Bi poema

Federico Garcia Lorca
Poeta isilarazia

Czeslaw Milosz
Milosz euskaraz

Mazisi Kunene
Ahotsaren indarra

May Ayim
Poesia kaiera

Maria Aur?lia Capmany
Gutun lotsagabea

Ernst Jandl
Poesia

2026 Uztaila

Nathalie Handal
Nathalie Handalen ahotsa

Mikhail Lermontov
Lermontov euskaraz

Henri Calet
Danbor hotsik gabeko abertzaletasuna


Monique Wittigen pentsamendua

June Jordan
Poesia kaiera

Jan Neruda
Idazlanak

Bingen Ametzagaren poesia

2026 Ekaina

Ellen Kuzwayo
Soweton kondatuak

Berlin Alexanderplatz

Ingeborg Bachmann
Mendeurrena

Jose Rizal
Nire azken adioa

John Cheever
Igerilaria

Carson McCullers
Zortzi poema

Allen Ginsberg idazlearen jaiotzaren mendeurrenean Harkaitz Canok euskarari ekarritako Ulua

2026 Maiatza

Roque Dalton
Poemak

2026 Apirila

Maria Reimondezen Basatiak

Robert Desnos
Antologia

Maria Fernanda Ampuero
Enkantea

Samuel Beckett
Beckett euskaraz

Evelyn Waugh
Dickens atsegin zuen gizona

Gassan Kanafani
Gizonak eguzkitan

Laura Casielles
16 poema

2026 Martxoa

Antzerkiaren nazioarteko eguna

Elizabeth Bishopen ahotsa

Juan Gelmanen poema antologia

Miquel Marti i Pol
Poemak euskaraz

Cesar Vallejo
Poemak

Antonio Lobo Antunes
Gauzen ordena naturala

Boris Vian
Aldarri antimilitarista

Mikhail Bulgakov
Liburu bi

Anna Akhmatova
Poesia

Izet Sarajlic
Sarajevoko setiokoak

2026 Otsaila

Alexander Neriumen sei poema

Edorta Matauko itzultzaileak agur

Heinrich Heine
Olerkiak

Martha Gelhorn
Pazko bezperako gaua

Marcel Schwob
Lau liburu

Bernard Dadie
Zortzi poema

Violeta Parra
Kantuak

Poeta palestinarrak
Hitz ahots

[Sarrera guztiak ikusi]