euskarari ekarriak

1.534 idazle / 3.974 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1904-08-04 / 1969-07-24

Witold Gombrowicz

hil zen duela 55 urte

Gombrowicz, Witold. Poloniako idazlea (Maloszyce, 1904 - Vence, Niza, 1969). Filosofia eta zuzenbide ikasketak egin ondoren, 1933an idazten hasi zen, eta 1937an idazle poloniar ausartenen artean jarri zen bere eleberriari esker (Ferdydurke). Bertan, Poloniako intelligentsiaren irudi barregarria agertu zuen. Lehenagotik argitaratua zuen ipuin liburu bat (Bakakaï izenez ezaguna egin zen gerora), psikologiazko kasu bereziak kontatzen zituena. Gerrak Argentinan harrapatu zuen, eta bertan bizi izan zen 1939tik 1963ra arte. Trans-Atlantyk (1953) obran argitu zuen bere jarrera politikoa, elezahar nazionaleko zenbait mito deuseztuz. Askatasuna eta erotismoa dira bere lanetako gai nagusiak: Dziennik (1953-1966, Egunkaria), sekulan egin den autoerretratu bereziena, eta Pornografia (1960). Frantzian bizi zela Kosmos eleberria argitaratu zuen (1957). Forma jakinik gabekoari buruzko lilura azaltzen du, nahiz eta bere lanari, beti, lan bukatuaren arnasa hartzen zaion.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Poeten kontra

itzul.: Patxi Salaberri

Egan-3/4, 2005

Poeten kontra

itzul.: Antton Juaristi

Literatur Gazeta-7, 1987

Filimor umez forratua

itzul.: Joserra Utretx

Susa-17, 1986

1902-11-21 / 1991-07-24

Isaac Bashevis Singer

hil zen duela 33 urte

Singer, Isaac Bashevis. Estatu Batuetako idazlea, poloniar jatorrikoa (Radzymin, Vartsovia ondoan, 1904 - Surfside, Florida, 1991). Rabi leinukoa zen; haurtzaroa Vartsovian eman zuen eta bertako rabi eskolan ikasi zuen. 1935ean Estatu Batuetara joan zen eta kazetari gisa lan egin zuen New Yorkeko prentsa juduan. Eleberriak lehenbizi yiddish hizkuntzaz idatzi zituen eta gero ingelesera bihurtu ziren, egilearen laguntzarekin. Vartsovian gaztetan bizi izandako giroa, judu auzo pobreena, eta New Yorken emigranteek aurkitu zituzten arazoak dira Singerren eleberrietako eta ipuinetako gaiak. Bere idazkietan judaismoaren balio tradizionalekiko etena agertzen da, ohiko literatura moldeetatik at dagoen estilo guztiz berezian adierazia. Hauek dira Singerren eleberrietako batzuk: Satan Goray-n (1950), Moskat familia (1950), Esklaboa (1960), Lublin-eko magoa (1960), Shosha (1978). Zenbait kritikoren arabera, ipuin liburuetan gailen azaltzen da autorearen idazkera: Gimpel leloa (1957), Merkatu kaleko Spinoza (1961), Kafkaren lagun bat (1970), Lumazko koroa bat (1973). Orobat, haurrentzako ipuin liburuen eta oroitzapen liburu baten egilea da. 1978an Literaturako Nobel saria irabazi zuen.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Zortzi kontakizun

itzul.: Koro Navarro

Elkar-Alberdania, 2002

Literatura Unibertsala 102

Giltza

itzul.: Juan Mari Mendizabal

Ipuin gogoangarriak, 1997

Erein

1925-07-24 / 1969-11-15

Ignacio Aldekoa

jaio zen duela 99 urte

Aldekoa Isasi, Ignacio. Erdal idazle arabarra (Gasteiz, 1925 - Madril, 1969). Lehen literatur lanak Madrilgo unibertsitateko aldizkarietan argitaratu zituen. Poema liburuak idatzi zituen, baina ezagunagoak dira haren kontakizun laburrak eta eleberriak. Errealismo sozialaren barne, haren nobela ezagunenetan jende xumearen bizitza hartzen du kontagai. El fulgor y la sangre (1954), Con el viento solano (1956) eta Los pozos eleberriek La España inmóvil trilogia osatzen dute. Ondoren, «lanbide handien epika» garatu nahi izan zuen, nahiz eta arrantzaleei buruzkoak bakarrik burutu ahal izan zituen: Gran Sol (1957) eta Parte de una historia (1967). Kontakizun laburren alorrean (Cuentos completos) Espainiako autorerik gailenetakoa da.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Uharte galduak

itzul.: Felipe Juaristi

EHU, 1997

Gaur Egungo Euskal Poesia

Azken agurra

itzul.: Gillermo Etxeberria

Egan-2, 1993

1986-07-24 / 1965-07-30

Junichiro Tanizaki

jaio zen duela 38 urte

Tanizaki, Junichiro. Idazle japoniarra (Tokio, 1886 - Yugawara, 1965) Ipuina, nobela, antzerkia, saiakera (Gerizaren laudorioa ospetsua), zinemarako gidoiak… eta itzulpenak egin zituen. Tanizakik mendebaldeko ereduak jarraitu zituen gaztetan, ezohiko gaiak eta probokazio bitxiak landuz. Baina 1923an Tokio birrindu zuen lurrikararen ondotik, Kansai eskualdera lekututa, bertako tradiziotik hasi zen elikatzen gaztetan zekarren sen ausarta galdu gabe. Sustraitasun honek ez zuen eraman abertzalekerian barrena, guztiz hotz eta urrun agertu zen 1937-1941 tartean herritarrek garatu zuten sukarraldi gerlazalearekiko. Tabu erotikoen apurtzaile, hainbatetan izan zituen arazoak zentsurarekin.  

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Tatuaia

itzul.: Koldo Izagirre

armiarma.eus, 2015

1895-07-24 / 1985-12-07

Robert Graves

jaio zen duela 129 urte

[Idazleari buruzko informazioa]

Azken poema bat

itzul.: Jose Mª

Zurgai - Ek., 1990

Aurpegi hirukoa

itzul.: Jose Mª

Zurgai - Ek., 1990

Hitzorduak

Uztailak 28: Ernest Hemingway idazlearen Fiesta. Eguzkia jaikitzen da irakurraldia Auritzetik Orbaizetara

Uztailak 28: Edorta Jimenez Hemingway eta Gernika Orbaizetan

Uztailak 28: I?aki Sagarna Ernest Hemingway eta Euskal Herria Aezkoako Kultur Olan

Uztailak 28: Ernest Hemingwayren poema errezitaldia Ariben

Azken kritikak

Sorginak, emaginak eta erizainak
Barbara Ehrenreich / Deirdre English

itzul.: Maria Colera Intxausti
Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Gerezi-denbora
Montserrat Roig

itzul.: Amaia Apalauza
Amaia Alvarez Uria

Maitasuna eta dirua, sexua eta heriotza
Mckenzie Wark

itzul.: Danele Sarriugarte Mochales
Nagore Fernandez

Fiesta: Eguzkia jaikitzen da
Ernest Hemingway

itzul.: Koro Navarro
Aritz Galarraga

Nekropolia
Boris Pahor

itzul.: Santi Leone
Asier Urkiza

Horma
Marlen Haushofer

itzul.: Naroa Zubillaga
Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Xomorroak
Julia Guillamon

itzul.: Martin Rezola
Nagore Fernandez

Metamorfosia
Franz Kafka

itzul.: Anton Garikano
Aritz Galarraga

Hormako atea eta beste ipuin batzuk
H.G. Wells

itzul.: Joxe Mari Berasategi
Hasier Rekondo

Begiak eman nizkinan eta ilunpeei behatu hien
Irene Sola

itzul.: Joxan Elosegi
Jon Jimenez

Azken sarrerak

2024 Uztaila

Ernest Hemingway
Poemak

Amat-Piniella eta Tisner
Bi liburu

2024 Ekaina

Mohammed el-Kurd idazle palestinarraren Rifqa liburuko 6 poema

Sergei Jesenin
Poemak

Alice Munro
Asunak

Kafka hil zen duela 100 urte

2024 Maiatza

Ama Ata Aidoo
Bi ahizpa

Silvia Federici etxean da

Luisa Villalta poeta omenduko du letra galegoen egunak

Paul Auster
Zortzi poema

2024 Martxoa

Maria Barbal
Adiskide eskoziarrari

Giorgos Seferis
Poesia kaiera

Anne Hebert
Poesia antologia

Vitale eta Anzaldua
Bi poema

2024 Otsaila

Mildred Kiconco Barya
Lurraren orbainak

Sarah Kane
Zartatua/Psikosia 4.48

Natalia Ginzburg
Juduak

2024 Urtarrila

Atahualpa Yupanki
Lau abesti

Daye Tyree
Bost poema

Uxio Novoneyra
Bazterrak

Jose Maria Arguedas
Pongoren ametsa

Claire Keegan
Ekaitzak

Antelme / Farrokhzad
Errepresiopeko hitzak

2023 Abendua

Fadwa Touqan
Bi poema

Munduko Poesia Kaierak

2023 Azaroa

Gloria Fuertesen poesia

Mosab Abu Toha eta Adania Xibli idazle palestinarrak euskarari ekarriak

Philip Larkin
Sei poema

Javier Arzuaga
Gauerdi minean

Pasolini
Poemak

2023 Urria

Louise Gluck
Poemak

Gabriel Arestik euskaratutako Internazionala osorik

Antonia Vicens
Zortzi poema

[Sarrera guztiak ikusi]