1781-01-30 / 1838-08-21
Adelbert von Chamisso
hil zen duela 188 urte

Chamisso de Boncourt, Adelbert von. Idazle alemaniarra (Boncourt, Champagne, 1781 - Berlin, 1838). Jatorriz frantsesa zen; Izuaren garaian joan zen Alemaniara (1792). 1815ean itsasoratu zen mundu osoan barrena izadiari buruzko ikerketak egiteko asmotan. Bidaldia amaitu eta Berlingo Botanika Museoaren zuzendari izendatu zuten. Bidaia honen fruitu, Munduaren inguruko bidaia liburua eman zuen argitara geroago, 1836an. Peter Schlemihls wundersame Geschichte (1824, Peter Schlemihl-en istorio miresgarria) lana erbestean dagoenaren aitorpena da, itzala galdu zuen gizon baten historia; bertan, errealitatea eta fantasia nahasten dira etengabe eta ez da bertan kutsu autobiografikorik falta. Poema ugariren egilea da: Frauenliebe und Leben (Emakumeen amodioa eta bizitza), 1833. urtean Musen Almanaka aldizkariko zuzendari izendatu zuten. 1828. urtean Chamissok Des Basquen Etcheons Klage (Etxahun euskaldunaren kexua) poesia Etxahun Barkoxe Zuberoako koblakariari idatzi eta eskaini zion.
Peter Schlemihl-en istorio miresgarria 
itzul.: Anton Garikano
Ibaizabal, 1995
Literatura Unibertsala 46
Etxahun euskaldunaren deitorea
itzul.: Polikarpo Iraizoz
Yakintza - 17, 1935
1871-08-21 / 1919-09-12
Leonid Andreiev
jaio zen duela 155 urte

Andreiev, Leonid Nikolaievitx. Errusiar idazlea (Orel, 1871 - Mustamäggi, Finlandia, 1919). Lege karrera labur baten ostean idazteari ekin zion, Gorkik hartarako bihotz emanik. Bazen behin... bere lehen eleberri laburrak ospea ekarri zion. Sexu kontuak errealismoz tratatu zituen Lezea eta Lainopean (1902) eleberri laburretan eta kritika gogorrak bildu zituen. Horietan eta 1906an agertuko zen Gobernaria izenburukoan agerikoak ziren Gorkiren errealismoa eta Tolstoiren giro tragikoa, bizitzaren zentzugabetasunaren kontzientziarekin batera. Beste zenbait kontakizunetan, Irri gorria (1904), Ilunpea (1907), Zazpi urkatuak (1907), arazo sozialak tratatu zituen, iraultzaileen adorea gai harturik. Bere antzerkian, batetik Errusiako bizitza, Anfissa (1904), ukitu zuen, modu aski errealistaz, eta bestetik, drama sinboliko ezkorrak ondu zituen: Pentsamendua (1902), Gizon baten bizitza (1907), Ozeanoa (1911), Storitsin irakaslea (1912).
1862-08-21 / 1911-04-25
Emilio Salgari
jaio zen duela 164 urte

Salgari, Emilio. Italiar idazlea (Verona, 1862 - Val San Martino, Turin, 1911). Verne, Sue eta Dumas idazleen ereduei jarraituz, gazteentzako 150 ipuin eta 80 kontakizun inguru idatzi zituen, gehienak abenturetan oinarrituak. Sandokan pertsonaia ospetsua sortu zuen, eta bere liburu batzuek arrakasta sonatua lortu bazuten ere, ekonomia arazo larriak izan zituen eta bere buruaz beste egin zuen. Obra nagusiak: I misteri della jungla nera (1895, Oihan beltzeko misterioak), I pirati della Malesia (1896, Malaisiako piratak), Il Corsaro Nero (1899, Kortsari beltza), Le tigri di Mompracem (1901, Mompracem-eko tigreak), Jolanda la figlia del Corsaro Nero (1905, Jolanda, Kortsari beltzaren alaba) eta Sandokan alla riscossa (1907, Sandokanen mendekua). Zinema eta telebistarako egokitu dira Salgariren lan asko.
Barku madarikatua
itzul.: Mitxel Murua
Alberdania, 2012
1837-05-31 / 1921-08-21
Ernest Daudet
hil zen duela 105 urte

Amodioaren martirra
itzul.: D. Elizetxe
Eskual-herria, 1900-1901
1886-08-21 / 1965-07-06
Max Jara
jaio zen duela 140 urte

Zure bazterrekoak
Cesare Pavese
itzul.: Jon Alonso
Asier Urkiza
Termita
Garazi Albizua
itzul.: Bego Montorio
Nagore Fernandez
Argazkiaren erabilera
Annie Ernaux
itzul.: Leire Lakasta
Maialen Sobrino Lopez
Basatiak
Maria Reimondez
itzul.: Nerea Loiola
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Kantu leuna
Leila Slimani
itzul.: Nahia Zubeldia
Maialen Sobrino Lopez
Bihotzean napalma
Pol Guasch
itzul.: Ibai Sarasua Garcia
Irati Majuelo
Izatearen arintasun jasanezina
Milan Kundera
itzul.: Karlos Cid Abasolo
Aritz Galarraga
Haurdunaldi oharrak
Yoko Ogawa
itzul.: Iker Alvarez
Maialen Sobrino Lopez
Alderantzira zamalka
Mckenzie Wark
itzul.: Danele Sarriugarte
Irati Majuelo
Terraza debekatua
Fatima Mernissi
itzul.: Edurne Lazkano Ibarbia
Amaia Alvarez Uria
2026 Abuztua
Federico Garcia Lorca
Poeta isilarazia
Mazisi Kunene
Ahotsaren indarra
Maria Aur?lia Capmany
Gutun lotsagabea
2026 Uztaila
Nathalie Handal
Nathalie Handalen ahotsa
Mikhail Lermontov
Lermontov euskaraz
Henri Calet
Danbor hotsik gabeko abertzaletasuna
2026 Ekaina
Ellen Kuzwayo
Soweton kondatuak
Allen Ginsberg idazlearen jaiotzaren mendeurrenean Harkaitz Canok euskarari ekarritako Ulua
2026 Maiatza
2026 Apirila
Maria Fernanda Ampuero
Enkantea
Samuel Beckett
Beckett euskaraz
Evelyn Waugh
Dickens atsegin zuen gizona
Gassan Kanafani
Gizonak eguzkitan
2026 Martxoa
Antzerkiaren nazioarteko eguna
Miquel Marti i Pol
Poemak euskaraz
Antonio Lobo Antunes
Gauzen ordena naturala
Boris Vian
Aldarri antimilitarista
Izet Sarajlic
Sarajevoko setiokoak
2026 Otsaila
Edorta Matauko itzultzaileak agur
Martha Gelhorn
Pazko bezperako gaua
2026 Urtarrila
Rafael Dieste
Intxixuen artxibotik
Juan Rulfo
Pedro P?ramo/Lautada sutan
Gustavo Pereira
Venezuelako hitzak
2025 Abendua