euskarari ekarriak

1.494 idazle / 3.884 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1840-04-02 / 1902-09-29

Emile Zola


Zola, Émile. Frantziar idazlea (Paris, 1840 - Paris, 1902). Idazle naturalista nagusitzen jotzen da. Diru eskasia zela eta, gazterik hasi zen argitaletxe batean lanean; gero, kazetaritzan ihardun zuen. 1880an, Maupassant, Huysmans, Céard, Alexis eta Henniquerekin batera, kontakizun bilduma bat argitaratu zuen, Les soirées de Médan (Medango gaualdiak) izenburupean. Liburu hura hartu zen naturalismoaren aitzindaritzat. Bestela ere, gizarteko gatazketan parte hartu zuen; gizartean oihartzun handia sortu zuen gertaera Dreyfus auziarena izan zen. Auzi hartan, Zolak Dreyfusen errugabetasunaren alde idatzi zuen (1898, J'accuse; Salatzen dut). Zolaren lehen eleberri famatua Thérèse Raquin (1867) izan zen. 1871-1893 urte bitartean, Zolak eleberri sail bati ekin zion, familia bateko kideen bizitzaren inguruan, haien eritasunekin eta bizioekin. Sailaren izena zen Les Rougon-Macquart, histoire naturelle et sociale d'une famille sous le second empire, eta 20 eleberri argitaratu zituen. Sail horren barruan bereziki aipatzekoak dira: Le ventre de Paris (1873, Parisen sabela), L'assommoir (1877, Taberna), Nana (1880), Au bonheur des dames (1883, Emazteen zoriona), Germinal (1885), La bête humaine (1890), La débacle (1892). Eleberri sail hori bukatu eta gero, Trois villes trilogiari ekin zion (1894, Lourdes; 1896, Roma; 1898, Paris). Beste lau eleberriko sail bati ekin zion, Les quatre évangiles, baina heriotzak ez zion bukatzen utzi. Zolaren asmoa izan zen bere garaiko (II. inperioa eta III. errepublika) bizitza pribatuaren historia egitea, Balzac-ek bere garaikoa egin zuen bezala. Gizakiaren jokamoldeak azaltzeko eragin handia izan zuten Zolarengan Taineren determinismoaren teoriak eta Darwinen heredentziari buruzkoak; eta saiatu zen zientzien metodo esperimentala Claude Bernarden haritik literaturara eramaten. Zolaren estetikari buruzko iritziak Le Roman expérimental (1880) saioan dira bildurik.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Katuen paradisua / Michu handia

itzul.: Juan Luis Zabala

Egan, 2017

Parisen sabela

itzul.: Karlos Zabala

Elkar Alberdania, 2004

Literatura Unibertsala 111

Salatzen dut...!

itzul.: Iņigo Aranbarri

armiarma.eus, 2002

Nana

itzul.: Lur erredakzioa

Lur Entziklopedia Tematikoa, 1999

KRITIKAK

Parisen sabela – Iņigo Roque, Gara (2005-05-14)

Parisen sabela – Karlos del Olmo, Berria (2005-04-12)

Parisen sabela – Igor Estankona, Deia (2005-03-29)

Hitzorduak

Abenduak 11: Walt Whitman , William Butler Yeats , Anna Akhmatova eta Federico Garcia Lorcaren Munduko Poesia Kaierak Durangon

Azken kritikak

Atsoa
Victor Catala

itzul.: Sagastibeltza
Nagore Fernandez

Borrokalari transgeneroak
Leslie Feinberg

itzul.: Fermintxo Zabaltza
Amaia Alvarez Uria

Kale gorriko umeak
Pier Paolo Pasolini

itzul.: Fernando Rey
Ibai Atutxa Orde?ana

Hamahiru ipuin
Luisa Carnes

itzul.: Danele Sarriugarte
Asier Urkiza

Ethan Frome
Edith Wharton

itzul.: Miren Arratibel / Aintzane Atela
Nagore Fernandez

Hamahiru ipuin
Luisa Carnes

itzul.: Danele Sarriugarte
Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Haurrek hitza
Lidia Txukovskaia / Lidia Zhukova

itzul.: Josu Zabaleta
Nagore Fernandez

Hamahiru ipuin
Luisa Carnes

itzul.: Danele Sarriugarte
Paloma Rodriguez-Mi?ambres

Antzinako berri-berriak
Kae Tempest

itzul.: Itziar Diez de Ultzurrun
Irati Majuelo

Faxismoaren aurka borrokan
Clara Zetkin

itzul.: Maialen Berasategi
Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Azken sarrerak

2022 Azaroa

Cristina Peri Rossi
15 poema

2022 Urria

Coleridge/Gautier
Erromantizismoaren haizeak

Anna Akhmatova
Poesia kaiera

Federico Garcia Lorca
Poesia kaiera

Tonino Guerra
14 poema

Hushang Ebtehaj Sayeh
Hiru poema

2022 Iraila

Emile Zola hil zela 120 urte

Eduardo Blanco Amor
Parranda

2022 Abuztua

Alice Duer
Itsas-malda zuriak

Stlanika, Varlam Xalamovek Kolymatik

Philip Larkin
Poemak

Pere Casaldaliga
11 poema

William Burroughs
Narrazio bi

2022 Uztaila

Tamara Kamenszain
Neskak garai geldiarazietan

Gata Cattana
Sei poema

Jan Skacel
Zazpi poema

Gassan Kanafani
Gizonak eguzkitan

2022 Ekaina

James Joyce
Ulises

2022 Maiatza

Cecil Day-Lewis
Nabarra

Gabriel Ferrater poetaren mendeurrena

2022 Apirila

Gabriel Ferrater
Poesia kaiera

Thornton Wilder
San Luis Reyren zubia

Robert Musil / Roland Topor
Seriotik umorera

William Butler Yeats
Munduko Poesia Kaierak

Walt Whitman
Munduko Poesia Kaierak

Allen Ginsberg
Ulua

2022 Martxoa

Peter Sellars
Antzerkiaren Nazioarteko Eguna

Derek Walcott
Bi poema

Renat Nelli
Hainbat poema

Carlos Casares/Josep Pla
Urteurren periferikoak

Pier Paolo Pasolini
Literatur lanak

Beppe Fenoglio/Dino Campana
Italiako ahaireak

[Sarrera guztiak ikusi]