euskarari ekarriak

1.407 idazle / 3.672 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1892-03-16 / 1938-04-15

Cesar Vallejo


Vallejo, César. Peruko poeta (Santiago de Chuco, 1892 - Paris, 1938). Hego Ameriketako literaturako poeta nagusietakoa. Mestizoa zen eta bere jatorri apalak eragin handia zuen bere bizitzan eta lanetan. Literatura eta zuzenbide ikasketak egin zituen. Lehen poema liburuan, Los Heraldos negros (1918, Mezulari beltzak), bere obraren gai nagusia izan zirenak agertu zituen: ama eta anaia hiltzeak sortu zion atsekabea eta segurtasun falta, bizitzaren mugak eta hustasuna, gizonaren ezintasuna gizarte zapalkuntza eta justizia eza gainditzeko. 1920an kartzelan sartu zuten hiru hilabatetez, indiarren aldeko jarduera politikoa zela-eta. Espetxean zela hasi zen Trilce poema bilduma, bere lan nagusietakoa izan zena, idazten; obra horretan alde batera utzi zuen ohiko erretorika literarioa eta neologismo, lagunarteko esapide, berrikuntza tipografiko eta irudi erretoriko harrigarriak erabili zituen, gizonaren mugak eta ezintasunak adierazteko baliabide gisa, betiere. 1923an Fábula salvaje (Istorio basatia) eleberri psikologiko laburra argitaratu ondoren Parisera jo zuen, eta ez zen inoiz sorterrira itzuli, bere herriarekiko lotura inoiz hautsi ez bazuen ere. Parisen garai hartako intelektualekin harremanak izan zituen, baina politika arazoak zirela-eta Madrilera erbesteratu zen 1930ean. 1931n gizartea hobetzeko bide marxismoa zelakoan Alderdi Komunistan sartu zen. 1932an Parisera itzuli zen eta ezkutuan bizi izan zen harik eta 1936an berriro Espainiara joan zen; Espainiako Gerra Zibileko bizikizunetan oinarrituak izan ziren Poemas Humanos (1939, Giza poemak) Vallejoren azken poesia bilduma osatu zuten olerkiak. Vallejoren beste zenbait lan aipagarri: Escalas melografiadas (1923), El tungsteno (1931), Paco Yunque (1931), Contra el secreto profesional eta El arte y la revolución (1930-1932 bitartean idatziak, hil ondoren argitaratuak).

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Cesar Vallejoren heriotzaren 75. urteurrenean (poema bilduma)

itzul.: zenbait

armiarma.eus, 2013

Harri beltza zuriaren gainean

itzul.: Luigi Anselmi

Bertzerenak, 2006

Pamiela

Hiru poema

itzul.: Ibaiertz

Egan, 1992

Harri beltza harri zuriaren gainean

itzul.: Joseba Sarrionandia

Hezurrezko xirulak, 1991

Elkar

XII. poema

itzul.: Joseba Sarrionandia

Hezurrezko xirulak, 1991

Elkar

Giza poemak

itzul.: Edorta Jimenez

Susa-27, 1991

Lau poema Euskadiko gerraz

itzul.: Edorta Jimenez

Susa-20, 1987

Kitarra

itzul.: Josu Landa

Susa-2, 1980

Parisen hilko naiz

itzul.: Mikel Lasa

Poema bilduma, 1971

Herri Gogoa

Hitzorduak

Abenduak 17: Aurpegirik gabeko hiltzaileak Oiartzunen

Azken kritikak

Sorginak, emaginak eta erizainak / Emakumezko sendalarien historia bat
Barbara Ehrenreich / Deirdre English

itzul.: Maria Colera Intxausti
Irati Majuelo

Ene herri txikia
Gaël Faye

itzul.: Irati Bereau
Hasier Rekondo

Poesia kaiera
Louis Aragon

itzul.: Itziar Diez de Ultzurrun Sagala
Igor Estankona

Poesia kaiera
Louis Aragon

itzul.: Itziar Diez de Ultzurrun Sagala
Javier Rojo

Poesia kaiera
John Berger

itzul.: Iņigo Roque Eguzkitza
Igor Estankona

Poesia kaiera
John Berger

itzul.: Iņigo Roque Eguzkitza
Joannes Jauregi

Isiltasunaren itsasargia
Ibon Martin

itzul.: Aiora Jaka Irizar
Javier Rojo

Gerrak ez du emakume aurpegirik
Svetlana Aleksievitx

itzul.: Iker Sancho
Ekaitz Zabala Iturbe

Poesia kaiera
Ezra Pound

itzul.: Luigi Anselmi
Igor Estankona

Auschwitzeko tatuatzailea
Heather Morris

itzul.: Miel Anjel Elustondo
Joannes Jauregi

Azken sarrerak

2019 Azaroa

Lucia Berlinen hiru ipuin

2019 Urria

Daniel Salgado poeta galegoa eta Vietcong

John Berger
Poesia Kaiera

Louis Aragon
Poesia Kaiera

Jordi Cuixart
Izan dezagun adorea

Natalia Ginzburg
Michele maitea

Juan Ramon Jimenez
Hamabi olerki

2019 Iraila

Pādraig MacAoidh
Lau poema

2019 Abuztua

Ernest Hemingway
Aldaketa sakona

Jacques Roumain
Ebano zura

H.G. Wells
Gizon ikusezina

Toni Morrison
Gaueko hitzak

George Orwell
Zergaitik idazten dudan

2019 Uztaila

Roberto Fontanarrosa
Bi ipuin

Andrea Camilleri
Lau narrazio

Pablo Neruda
Bost poema

Gassan Kanafani
Gizonak eguzkitan

2019 Ekaina

Subhro Bandopadhyay, Abdul Hadi Sadoun
Hamar poema

Ernst Jandl
Hamar poema

Branco, Berger, Alvarez Caccamo
Seina poema

2019 Maiatza

Binyavanga Wainaina
Nola idatzi Afrikari buruz

Nanni Balestrini
Gutuna nire irakurle esperientziagabe eta baketsuari

Pete Seeger
27 kanta euskaraz

2019 Apirila

Gernika eta Lauaxeta gure literaturan

Victor Hugo
Parisko Andre Maria 1482

Boubacar Boris Diop
Murambi

2019 Martxoa

Idea Vilariņo
Poesia kaiera

Cesare Pavese
Poesia kaiera

[Sarrera guztiak ikusi]