euskarari ekarriak

1.422 idazle / 3.705 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1892-03-16 / 1938-04-15

Cesar Vallejo


Vallejo, César. Peruko poeta (Santiago de Chuco, 1892 - Paris, 1938). Hego Ameriketako literaturako poeta nagusietakoa. Mestizoa zen eta bere jatorri apalak eragin handia zuen bere bizitzan eta lanetan. Literatura eta zuzenbide ikasketak egin zituen. Lehen poema liburuan, Los Heraldos negros (1918, Mezulari beltzak), bere obraren gai nagusia izan zirenak agertu zituen: ama eta anaia hiltzeak sortu zion atsekabea eta segurtasun falta, bizitzaren mugak eta hustasuna, gizonaren ezintasuna gizarte zapalkuntza eta justizia eza gainditzeko. 1920an kartzelan sartu zuten hiru hilabatetez, indiarren aldeko jarduera politikoa zela-eta. Espetxean zela hasi zen Trilce poema bilduma, bere lan nagusietakoa izan zena, idazten; obra horretan alde batera utzi zuen ohiko erretorika literarioa eta neologismo, lagunarteko esapide, berrikuntza tipografiko eta irudi erretoriko harrigarriak erabili zituen, gizonaren mugak eta ezintasunak adierazteko baliabide gisa, betiere. 1923an Fábula salvaje (Istorio basatia) eleberri psikologiko laburra argitaratu ondoren Parisera jo zuen, eta ez zen inoiz sorterrira itzuli, bere herriarekiko lotura inoiz hautsi ez bazuen ere. Parisen garai hartako intelektualekin harremanak izan zituen, baina politika arazoak zirela-eta Madrilera erbesteratu zen 1930ean. 1931n gizartea hobetzeko bide marxismoa zelakoan Alderdi Komunistan sartu zen. 1932an Parisera itzuli zen eta ezkutuan bizi izan zen harik eta 1936an berriro Espainiara joan zen; Espainiako Gerra Zibileko bizikizunetan oinarrituak izan ziren Poemas Humanos (1939, Giza poemak) Vallejoren azken poesia bilduma osatu zuten olerkiak. Vallejoren beste zenbait lan aipagarri: Escalas melografiadas (1923), El tungsteno (1931), Paco Yunque (1931), Contra el secreto profesional eta El arte y la revolución (1930-1932 bitartean idatziak, hil ondoren argitaratuak).

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Cesar Vallejoren heriotzaren 75. urteurrenean (poema bilduma)

itzul.: zenbait

armiarma.eus, 2013

Harri beltza zuriaren gainean

itzul.: Luigi Anselmi

Bertzerenak, 2006

Pamiela

Hiru poema

itzul.: Ibaiertz

Egan, 1992

Harri beltza harri zuriaren gainean

itzul.: Joseba Sarrionandia

Hezurrezko xirulak, 1991

Elkar

XII. poema

itzul.: Joseba Sarrionandia

Hezurrezko xirulak, 1991

Elkar

Giza poemak

itzul.: Edorta Jimenez

Susa-27, 1991

Lau poema Euskadiko gerraz

itzul.: Edorta Jimenez

Susa-20, 1987

Kitarra

itzul.: Josu Landa

Susa-2, 1980

Parisen hilko naiz

itzul.: Mikel Lasa

Poema bilduma, 1971

Herri Gogoa

Hitzorduak

Maiatzak 28: Iraultza bertikala Eskoriatzako irakurle taldean

Azken kritikak

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

itzul.: Miren Agur Meabe
Irati Majuelo

Hormako paper horia
Charlotte Perkins-Gilman

itzul.: Ana I. Morales
Amaia Alvarez Uria

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

itzul.: Patxi Apalategi
Javier Rojo

Poesia kaiera
June Jordan

itzul.: Ane Garcia Lopez
Igor Estankona

Den-dena nahi dugu
Nanni Balestrini

itzul.: Fernando Rey
Ibon Egaņa

Kutsaldian
Paolo Giordano

itzul.: Fernando Rey / Xabier Olarra
Joannes Jauregi

Lardaska
Patricia Highsmith

itzul.: Josu Barambones Zubiria
Joannes Jauregi

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

itzul.: Patxi Apalategi
Igor Estankona

Den-dena nahi dugu
Nanni Balestrini

itzul.: Fernando Rey
Irati Majuelo

Kapitalismoa eta emakumeen aurkako indarkeria
Silvia Federici

itzul.: Amaia Astobiza Uriarte
Irati Majuelo

Azken sarrerak

2020 Maiatza

Moustakiren bi kantu

June Jordanen poema antologia

Forugh Farrokhzaden poemen antologia

Abu Salma
Bi poema

Mazisi Kunene
Zazpi poema

Lucian Blaga
Lucian Blaga

Sacco&Vanzetti
Bi poema eta kantu bat

Cristina Peri Rossi
Erbesteko poemak

2020 Apirila

Edwin Morgan
Hiru poema

Roberto Bolaņo
Sei poema

Paul Eluarden poeman oinarritutako Guernica filma euskaraz azpititulatuta

Luis Sepulveda
Bi eleberri

Rubem Fonseca
Kobratzailea

Maria Sanchez
Landa eremuko kaiera

Liam O'Flaherty
Jende behartsua

2020 Martxoa

Vladimir Holan
Lau poema

Eduard Limonov
Bi poema

Antzerkiaren Nazioarteko eguna

Gata Cattana
Poemak

Slawomir Mrozek
Bost kontakizun

2020 Otsaila

Ursula K. Le Guin
Lau poema

Julio Cortazar
Pertsegitzailea

George Steiner
Kontraesanen eremu neutrala dira ametsak

2020 Urtarrila

OlgaTokarczuk
Lasterkariak (bi testu).

Lina Ben Mhenni
Tunisian girl

Poesiaren kriminalak

Haruki Murakami
Samsa maiteminez

Vicente Huidobro
Sei poema

2019 Abendua

Julio Cortazar (H)Ean

2019 Azaroa

Lucia Berlinen hiru ipuin

2019 Urria

Daniel Salgado poeta galegoa eta Vietcong

John Berger
Poesia Kaiera

Louis Aragon
Poesia Kaiera

Jordi Cuixart
Izan dezagun adorea

Natalia Ginzburg
Michele maitea

Juan Ramon Jimenez
Hamabi olerki

2019 Iraila

Pādraig MacAoidh
Lau poema

[Sarrera guztiak ikusi]