euskarari ekarriak

1.387 idazle / 3.621 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1883-07-03 / 1924-06-03

Franz Kafka


Kafka, Franz. Alemanieraz idatzi zuen txekiar idazlea (Praga, 1883 - Praga, 1924). Aita judu merkataria zuen, eta oso harreman berezia izan zuen harekin: Brief an den Vater (1919, Aitari gutuna) izeneko liburua da harreman horien azalpenik larriena. Oreka sentimentalaren bila ibili zen beti eta maitale bat baino gehiago izan zuen: Felice Bauer, Milena Jesenska (1920-1922, Briefe an Milena, Milenari gutunak), eta Dora Dyamant, baina ez zuen sekula oreka hori iritsi. Zuzenbide ikasketak egiten hasi zen, gogoz kontra, eta 1906an bukatu zituen. Ondoren aseguru etxe batean lan egin zuen, enplegatu gisa. Tuberkulosiak jota, bolada luzeak pasa zituen sendatzeko asmoz Riva del Gardan 1910ean, Meranon 1920an, eta, azkenean, Kirling-go erietxean, Vienatik hurbil. Han hil zen. n Idazlanak. 1913an argitaratu zuen Betrachtung (Gogoeta). 1916an Die Verwandlung (Itxura-aldaketa, Xabier Kintanak euskaratua) argitaratu zuen, Kafkaren kontakizunik ezagunena. 1910-1920. urte bitartean idatzi zituen bere lanik garrantzitsuenak, baina argitaratu gabe utzi zituen, eta ez argitaratzeko agindua emana utzi zuen testamentuan. Max Brod haren adiskideak, ordea, ez zion kasurik egin eta argitara eman zituen. Ipuin andana bat dago horien artean; lehenengo: Das Urteil (1916, Kondena), In der Strafkolonie (1919, Espetxe kolonian), Der Landartz (1919, Herriko medikua), Beim Bau der chinesischen Mauer (1918, Txinako harresia); eta hurrengo, hiru eleberri bukatugabeak: Amerika (1927); Der Prozess (1924, Auzia); Das Schloss (1926, Gaztelua). Kafkaren lanetako gai nagusiak errua eta kondena dira. Pertsonaiak (sarri askotan Kafka bera: K.) errudunak izaten dira, ageriko arrazoirik gabe. Indar ilun garaiezin batzuek epaitzen dituzte, eta bizitza dohatsu librea kentzen diete. Bizitza hori munduaren beste dimentsio batean, beste errealitate batean kokatzen ote den irudipena izaten dute. Kafkaren lana gaur egungo giza existentziaren azalpen poetiko nagusitzat jotzen da.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Metamorfosia

itzul.: Anton Garikano

Erein, 2016

4nak - 1

Bizian argitaratuak

itzul.: Naroa Zubillaga

Alberdania-Elkar, 2007

Literatura Unibertsala 134

Metamorfosia

itzul.: Rufino Iraola

Hiria, 2000

Legearen aurrean

itzul.: Xabier Kintana

Ipuin gogoangarriak, 1997

Erein

Ipuinak

itzul.: Xabier Kintana

Erein, 1995

Milabidai

Prozesua

itzul.: Anton Garikano

Elkar, 1993

Eleberria 138

Gaztelua

itzul.: Joakin Balentzia

Korrok, 1988

10

Gauez

Txistu y Tamboliņ, 1985

Zubia

itzul.: Joseba Sarrionandia / Mitxel Sarasketa

Hamairu ate, 1985

Elkar

Putrea

itzul.: J.I. Azkona

Korrok, 1984

5

Eguneroko nahas-mahaste bat

itzul.: J.I. Azkona

Korrok, 1984

Abialdia

itzul.: Imanol Zurutuza

Susa, 1981

Itxura aldaketa

itzul.: Xabier Kintana

Kriselu, 1970

40

Legearen aintzinean

itzul.: Jon Mirande

Euzko Gogoa, 1954

1-2

KRITIKAK

Metamorfosia – Alex Gurrutxaga, Berria (2016-05-29)

Bizian argitaratuak – Javier Rojo, El Correo (2008-04-12)

Bizian argitaratuak – Bixente Serrano Izko, Berria (2008-01-08)

Bizian argitaratuak – Karlos Del Olmo, Eizie.org (2008-01-08)

Bizian argitaratuak – Felipe Juaristi, El Diario Vasco (2008-01-04)

Bizian argitaratuak – Bixente Serrano Izko, Berria (2007-12-16)

Ipuinak – Javier Rojo, El Correo (1996-04-25)

Prozesua – Juan Luis Zabala, Euskaldunon Egunkaria (1994-06-05)

Hitzorduak

Urtarrilak 23: Maitalea Tolosan

Urtarrilak 24: Rosa Luxemburgen Kartzelako gutunak Karrikirin

Urtarrilak 25: Mari-mutil handi baten bluesa Katakrak liburudendan

Urtarrilak 31: Laranja mekanikoa Getarian

Urtarrilak 31: Kristalezkoa giltza Erronkarin

Azken kritikak

Poesia kaiera
Yannis Ritsos

itzul.: Joannes Jauregi
Igor Estankona

Kartzelako gutunak Sophie Liebknechti
Rosa Luxemburg

itzul.: Amaia Lasa
Aiora Sampedro

Egunaren hondarrak
Kazuo Ishiguro

itzul.: Amaia Apalauza / Iņigo Roque
Joannes Jauregi

Proleterka
Fleur Jaeggy

itzul.: Fernando Rey / Miren Iriarte
Ibon Egaņa

Gerrak ez du emakume aurpegirik
Svetlana Aleksievitx

itzul.: Iker Sancho
Amaia Alvarez Uria

Proleterka
Fleur Jaeggy

itzul.: Fernando Rey / Miren Iriarte
Aiora Sampedro

Udaberri kantoi-hautsia
Mario Benedetti

itzul.: Aiora Jaka
Joannes Jauregi

Poesia kaiera
Yannis Ritsos

itzul.: Joannes Jauregi
Javier Rojo

Maitalea
Marguerite Duras

itzul.: Mikel Garmendia
Alaitz Andreu Eizagirre

Maitalea
Marguerite Duras

itzul.: Mikel Garmendia
Joannes Jauregi

Azken sarrerak

2019 Urtarrila

Antologia
Joan Brossa

Rosa Luxemburg
Gutunak Sophie Liebknechti

2018 Abendua

John Steinbeck
Krisantemoak

2018 Azaroa

Borges eta Schwob
Idatz & Mintz-ekoak

Ivan Bunin
Udazken hotza

2018 Urria

Ineko Sata
Galtza pare bat

Alejandra Pizarnik
Poesia kaiera

Yannis Ritsos
Poesia kaiera

Jacques Brel
Sei kantu

2018 Iraila

Juan Jose Arreola
Trukearen parabola

Leon Felipe
Hamabi poema

Geo Bogza
Bederatzi poema

Julius Fucik
Urkamendira bideko erreportaia

2018 Abuztua

Hiru poeta
Autobiographical

Edgar Lee Masters
Hamar poema

Dareen Tatour
Lau poema

Warsan Shire
Lau poema

2018 Uztaila

Scholastique Mukasonga
Emakume oinutsa

Vladimir Maiakovski
Kontakizun bi

Hanan Al-Xhaikh
Eroaldi bat

2018 Ekaina

Franz Kafka
Metamorfosia

Jean Arbousset
Zortzi poema

2018 Maiatza

Pita Amor
Zazpi poema

Claude McKay
Lau poema

Mark Twain
R arrazarena

Izet Sarajlic
Zazpi poema

Hannah Arendt
Poemak

[Sarrera guztiak ikusi]