1886-01-30 / 1950-01-07
Alfonso R. Castelao

Rodríguez Castelao, Alfonso. Politikari, idazle eta marrazkigile galiziarra (Rianxo, 1886 - Buenos Aires, Argentina, 1950). Medikuntzako ikasketak egin zituen Santiagoko unibertsitatean, eta lur jabe handiak salatzen zituen El barbero municipal astekaria sortu zuen 1909an. Galiziako nekazarien klase kontzientzia piztu nahi zuen Acción gallega mugimenduari atxiki zitzaion 1912an. 1926an Galiziako akademiakide izendatu zuten, eta 1931n diputatu hautatu Organización republicana gallega autónoma-ren eskutik. Lerroux-en gobernuak Badajozera erbesteratu zuen (1934), baina diputatu hautatu zuten berriro ere Fronte Popularraren eskutik (1936). Gerra zibila amaitu zenean atzerrira jo behar izan zuen eta erbesteko gobernu errepublikarreko kide izan zen. Literaturari dagokionez, galegoz idatzi zuen batez ere. Kontakizun liburuak, saiakerak, politikari buruzko obrak eta antzerki lanak idatzi zituen: Cousas (1926, Gauzak), Os dous de sempre (1934, Betiko biak), Retrincos (1934, Zirtzilak eta Kristalezko begia), Os vellos no deben de namorarse (1941, Zaharrek ez dute maitemindu behar), Siempre en Galicia (1944, Beti Galizian) eta Las cruces de piedra en Galicia (hil ondoren argitaratua; Harrizko gurutzeak Galizian). Marrazkien bidez, halaber, Galiziako gizarte injustiziak salatu nahi izan zituen. Egilearen marrazki gehienak garai hartako aldizkarietan daude argitaratuak; horietako gutxi batzuk baizik ez dira museoetan gorde. Marrazki horietatik euskaraz Cousas da vida argitaratu da, Gabriel Arestik euskarara itzulita.
Kristalezko begia: eskeleto baten oroimenak
itzul.: Koldo Izagirre
Kriselu, 1976
13
KRITIKAK
Betiko biak – Pablo Sastre, Gara (2002-03-02)
Beti Galizan – Mikel Mendizabal, Argia (1987-03-29)
Gauzak – Mikel Mendizabal, Argia (1987-03-22)
Betiko Biak – Mikel Mendizabal, Argia (1987-03-15)
Zirtzilak / Kristalezko begia – Mikel Mendizabal, Argia (1987-03-08)
Utopiaren belaunaldia
Pepetela
itzul.: I?igo Roque Eguzkitza
Paloma Rodriguez-Mi?ambres
Clevesko Printzesa
Madame de La Fayette
itzul.: Mikel Hoyos Sein
Aritz Galarraga
Barazkijalea
Han Kang
itzul.: Gema Lopez Las Heras
Maialen Sobrino Lopez
Beste urte batez
Samira Azzam
itzul.: Xabier Monasterio
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Esker onak
Delphine De Vigan
itzul.: Aiora Jaka Irizar
Maialen Sobrino Lopez
Tropiko tristeak
Claude Levi-Strauss
itzul.: Jon Alonso
Aritz Galarraga
Haurdunaldi oharrak
Yoko Ogawa
itzul.: Iker Alvarez
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Koxka bat estuago
Henry James
itzul.: Joseba Urteaga
Aritz Galarraga
Poesia kaiera
Frank O'Hara
itzul.: Be?at Sarasola
Asier Urkiza
Haurdunaldi oharrak
Yoko Ogawa
itzul.: Iker Alvarez
Nagore Fernandez
2026 Apirila
Maria Fernanda Ampuero
Enkantea
Samuel Beckett
Beckett euskaraz
Evelyn Waugh
Dickens atsegin zuen gizona
Gassan Kanafani
Gizonak eguzkitan
2026 Martxoa
Antzerkiaren nazioarteko eguna
Miquel Marti i Pol
Poemak euskaraz
Antonio Lobo Antunes
Gauzen ordena naturala
Boris Vian
Aldarri antimilitarista
Izet Sarajlic
Sarajevoko setiokoak
2026 Otsaila
Edorta Matauko itzultzaileak agur
Martha Gelhorn
Pazko bezperako gaua
2026 Urtarrila
Rafael Dieste
Intxixuen artxibotik
Juan Rulfo
Pedro P?ramo/Lautada sutan
Gustavo Pereira
Venezuelako hitzak
2025 Abendua
Susa literatura argitaletxea Durangoko liburu azokan
2025 Azaroa
Villiers de L'Isle-Adam
Esperantzaren tortura
2025 Urria
Angela Figuera
Aingeruen zuzenbidea
Youenn Gwernig
New Yorkeko hamar poema
2025 Iraila
Manuel Curros Enriquez
Jostirudi Jainkotarra
David Foster Wallace
Wallace euskaraz
Angel Gonzalez/Andrea Camilleri
Mendeurrenak
2025 Abuztua
Liam O'Flaherty
Jende behartsua