euskarari ekarriak

1.392 idazle / 3.632 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1304-07-20 / 1374-07-19

Francesco Petrarca


Petrarca, Francesco. Italiar idazlea (Arezzo, 1304 - Arquà, 1374). Haren familia Florentziatik erbesteratua izan zen, eta, haiekin batera, artean haurra zela, Proventzara joan behar izan zuen. Lege ikasketak egin zituen Montpellier-en eta Bolonian. 1326an Avignon-era joan zen, Aita Santuaren gortera, eta han ordena txikiak hartu zituen. Handik urte betera ezagutu bide zuen Laura, bere Canzionere obra nagusiko pertsonaia eta musa. Idazteari, ikasteari eta bidaiak egiteari ekin zion, zenbait handikiren diru laguntzari esker. Italieraz idatzitako olerkiekin batera, latinez ere idatzi zuen, ez gutxi. Nabarmentzekoa da obra horien artean 1338an hasi zuen Africa poema epiko luzea, Eszipion-i buruzkoa. 1341ean, poesia saria jaso zuen Napoliko Roberto erregearen eskutik. Garai hartan hasi zen Secretum obra idazten, latinez idatzi zituenen artean interesgarrienetakoa, San Agustinen eraginpean idatzia. 1345etik aurrera, bolada batez, bere Vaucluseko etxean sartu eta erlijio bakardadearen loria goraipatu zuen hainbat idazlanetan: De vita solitaria, De otio religioso, eta Bucolicum carmen (eglogak). Politikan ere parte hartu zuen Cola di Rienzoren eskutik. Petrarcarenak dira, halaber: De viris illustribus, Rerum memorandarum libri, Contra medicum quendam, De sui ipsius et multorum ignorantia eta De remediis utriusque fortunæ, latinez; eta I Trionfi, italieraz idatzi zuen poema alegorikoa. n Nahiz eta latinezko obrak garrantzi handikoak diren Petrarcaren psikologia eta humanismoa ezagutzeko, Petrarcari italierazko Canzoniere (Kantutegia; 366 kantu guztira) obrak eman zion sona eta ohorea. Tradizio siziliarraren eta proventzerazkoaren ildoan idatzia dago, eta maitasuna du gai nagusia. Sentimenduen azalpena, irudiak, hiztegia bera ere, nahiko arruntak badira ere, Petrarcaren handitasuna sentimenduak erritmora eta neurkerara egokitzean datza, eta, orobat, gizakiaren zerunahiaren eta mundunahiaren arteko tentsioaren azalpenean.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Ene sekretua

itzul.: Lur erredakzioa

Lur Entziklopedia Tematikoa, 1999

Hitzorduak

Maiatzak 29: Sukkwan irla Mendillorrin

Maiatzak 30: Frankenstein Getarian

Maiatzak 31: Genero nahasmendua Katakraken

Azken kritikak

Han ez banengo bezala
Slavenka Drakulic

itzul.: Amaia Apalauza
Ibon Egaņa

Sofia Petrovna
Lidia Txukovskaia

itzul.: Josu Zabaleta
Aiora Sampedro

Poesia kaiera
Idea Vilariņo

itzul.: Garazi Arruila Ruiz
Joannes Jauregi

Gailur ekaiztsuak
Emily Brontë

itzul.: Irene Aldasoro
Amaia Alvarez Uria

Poesia kaiera
Idea Vilariņo

itzul.: Garazi Arrula Ruiz
Igor Estankona

Poesia kaiera
Cesare Pavese

itzul.: Ion Olano Carlos
Igor Estankona

Laranja mekanikoa
Anthony Burgess

itzul.: Ion Olano Carlos
Javier Rojo

Laranja mekanikoa
Anthony Burgess

itzul.: Ion Olano Carlos
Joannes Jauregi

Etsaiak, lagunak, ezkongaiak, maitaleak, senar-emazteak
Alice Munro

itzul.: Isabel Etxeberria Ramirez
Amaia Alvarez Uria

Kartzelako gutunak Sophie Liebknechti
Rosa Luxemburg

itzul.: Amaia Lasa
Jose Luis Padron

Azken sarrerak

2019 Maiatza

Binyavanga Wainaina
Nola idatzi Afrikari buruz

Nanni Balestrini
Gutuna nire irakurle esperientziagabe eta baketsuari

Pete Seeger
27 kanta euskaraz

2019 Apirila

Gernika eta Lauaxeta gure literaturan

Victor Hugo
Parisko Andre Maria 1482

Boubacar Boris Diop
Murambi

2019 Martxoa

Idea Vilariņo
Poesia kaiera

Cesare Pavese
Poesia kaiera

2019 Otsaila

Francis Scott Fitzgerald
Nerbio-krisia

2019 Urtarrila

Joan Brossa
Antologia

Rosa Luxemburg
Gutunak Sophie Liebknechti

2018 Abendua

John Steinbeck
Krisantemoak

2018 Azaroa

Borges eta Schwob
Idatz & Mintz-ekoak

Ivan Bunin
Udazken hotza

2018 Urria

Ineko Sata
Galtza pare bat

Alejandra Pizarnik
Poesia kaiera

Yannis Ritsos
Poesia kaiera

Jacques Brel
Sei kantu

2018 Iraila

Juan Jose Arreola
Trukearen parabola

Leon Felipe
Hamabi poema

Geo Bogza
Bederatzi poema

Julius Fucik
Urkamendira bideko erreportaia

[Sarrera guztiak ikusi]