euskarari ekarriak

1.434 idazle / 3.733 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1850-11-13 / 1894-12-03

Robert Louis Stevenson


Stevenson, Robert Louis. Eskoziako idazlea (Edinburgo, 1850 - Vailima, Samoa uharteak, 1894). Txikitatik tuberkulosiak jo izanak eragin handia izan zuen Stevensonen bizitzan eta idazlanetan: ohean egin behar izan zituen aldi luzeak Eskoziako elezaharrak entzuten eta Johnstonen, Scotten eta Dumasen eleberriak irakurtzen. Hala, bizitzarekiko atxikimendua adierazteko premia, eritasunak sortua, abenturazko kontakizun baikorrak idatziz ase zituen; giro osasungarriagoen beharrak, berriz, bidaldietarako eta abenturarako grina piztu zion. Familian ezagutu zuen giro presbiteriano estuari uko egin eta liskarrak izan zituen gurasoekin. Zuzenbide ikasketak egin zituen, baina inoiz ez zuen legegizon gisa ihardun. 1873tik aurrera etengabe bidaiatu zen, eta lehen liburuak Frantzian egindako bidaldien kronikak izan ziren: An Inland Voyage (1878, Kontinenteko bidaia) eta Travels With a Donkey in the Cévennes (1879, Bidaldia astoz Cévennes lurraldean zehar). 1880an Fanny Osbourne-rekin ezkondu zen. 1881ean filosofiako artikuluen eta literatura kritiken bilduma bat, Virginibus Puerisque, eta 1882an ipuin bilduma bat, The New Arabian Nights, (Arabiako gau berriak) argitaratu zituen. Hurrengo urteetan hara-hona ibili zen eritasuna sendatu nahian eta haurrentzako poemak eta eleberriak idatzi zituen, bere seme-ordeari eskainiak: A Child's Garden of Verses (1885, Haurrentzako olerki lorategia), olerki liburua; Treasure Island (1883, Altxor uhartea); gazte eta helduengan arrakasta handia izan duen abenturazko eleberri horretan Stevensonek bikain agertu zuen bere kontalari dohaia eta trebezia; hura du libururik ezagunena eta irakurriena. Beste eleberrietan Walter Scotten bidea jarraitu zuen: Kidnapped (1886, Bahitua), The Strange Case of Dr. Jekyll and Mr. Hyde (1886, Dr. Jekyll eta Hyde), pertsona berean bi nortasun kontrajarrien arteko gatazka agertzen duen beldurrezko kontakizuna, arrakasta handia izan zuena; The Black Arrow (1888, Gezi beltza), The Master of Ballantrae (1889, Ballantraeko Nagusia). 1888an Ozeaniara joan zen, Samoako uharte batean hartu zuen bizilekua eta han bizi izan zen hil arte, bertakoek Tusitala (Ipuin Kontalaria) esaten ziotela. Azken idazlanak: Catriona (1893), Weir of Hermiston (1896, Hermistoneko uhesia), eleberri bukatu gabea, aditu askok maisu lantzat dutena; The Islands Night's Entertaiments (1893, Uharteetako gau denborapasak) eta In the South Seas (1896, Hego Itsasoetan) ipuin bildumak; ipuin horietatik zenbait itzulpen egin dira euskarara: Ahotsen isla. Deabrua botilan, Botilako deabrua. Haren olerki guztiak 1951n argitaratu ziren.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Catriona

itzul.: Xabier Olarra

Igela, 2019

Jekyll doktorearen eta Hyde jaunaren kasu bitxia

itzul.: Koro Navarro

Erein, 2019

4nak - 4

Zeru zabal, izartsuren azpian...

itzul.: Luigi Anselmi

Bertzerenak, 2006

Pamiela

Jekyll Dk. eta Hyde Jn.

itzul.: Xabier Galarreta

Hiria, 2004

Altxor uhartea

itzul.: Iņaki Mendiguren

Elkar, 1994

Irakurmendi 31

Bahitua

itzul.: Susana Preboste

Igela, 1994

Mintaka 3

Ballantraeko premua

itzul.: Xabier Olarra

Igela, 1994

Mintaka 2

Botilako deabrua

itzul.: Maria Garikano

Elkar, 1992

Branka 18

Altxor uhartea

itzul.: Maria Garikano

Ibaizabal, 1991

Literatura Unibertsala 9

Dr. Jekill eta Mr. Hyde

itzul.: Xabier Galarraga

Txertoa, 1990

Larrun 26

Suiziden elkartea

itzul.: Txomin Arratibel

Elkar, 1986

Branka 59

Altxorraren uhartea

itzul.: Xabier Etxaniz

Elkar, 1985

Itzul saila 42

To J.A.

Pamiela-5, 1984

Ahotsen isla

itzul.: K. Aulestia

Hordago, 1980

Tximista 13

KRITIKAK

Jekyll doktorearen eta Hyde jaunaren kasu bitxia – Joannes Jauregi, Berria (2019-06-23)

Altxor uhartea – Mikel Garmendia, eizie.org (2008-10-06)

Altxor uhartea – Javier Rojo, El Correo (2008-07-19)

Altxor uhartea – Mikel Ayerbe, Berria (2008-06-22)

Altxor uhartea – Lorea Amilibia, Deia (2008-06-03)

Ballantraeko Premua – Mikel Elorza, Argia (1995-02-19)

Altxor uhartea – Felipe Juaristi, El Diario Vasco (1993-02-13)

Altxor uhartea – Karlos Zabala, Euskaldunon Egunkaria (1992-07-03)

Hitzorduak

Azken kritikak

Nik kantatu eta dantza egiten du mendiak
Irene Sola

itzul.: Joxan Elosegi
Ibon Egaņa

Bost egun, bost gau
Manuel Tiago

itzul.: Iņigo Roque
Javier Rojo

Izuaren osteko gogoeta
Susan Buck-Morss

itzul.: Pello Agirre Sarasola
Ibai Atutxa Ordeņana

Poesia guztia
Safo

itzul.: Maite Lopez Las Heras
Igor Estankona

Poesia guztia
Safo

itzul.: Maite Lopez Las Heras
Javier Rojo

Miserikordia etxea
Joan Margarit

itzul.: Juan Ramon Makuso
Jose Luis Padron

Kristo fusilarekin
Ryszard Kapuscinski

itzul.: Amaia Apalauza Ollo
Javier Rojo

Bost egun, bost gau
Manuel Tiago

itzul.: Iņigo Roque
Irati Majuelo

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

itzul.: Miren Agur Meabe
Javier Rojo

Collini auzia
Ferdinand von Schirach

itzul.: Anton Garikano
Alberto Ladron Arana

Azken sarrerak

2020 Iraila

William Carlos Williams
Indarraren erabilera

Eduardo Galeano
Ispiluak

2020 Abuztua

Charles Bukowski
Poema antologia

Shirley Jackson
Loteria

2020 Uztaila

Paco Urondo
14 poema

Lev Tolstoi
Bulkarenak

Freedom Nyamubaya
Zortzi poema

2020 Ekaina

Laetitia Colombani
Txirikorda

Richard Rive
Eserlekua

David Samoilov
Bi poema

2020 Maiatza

Moustakiren bi kantu

June Jordanen poema antologia

Forugh Farrokhzaden poemen antologia

Abu Salma
Bi poema

Mazisi Kunene
Zazpi poema

Lucian Blaga
Lucian Blaga

Sacco&Vanzetti
Bi poema eta kantu bat

Cristina Peri Rossi
Erbesteko poemak

2020 Apirila

Edwin Morgan
Hiru poema

Roberto Bolaņo
Sei poema

Paul Eluarden poeman oinarritutako Guernica filma euskaraz azpititulatuta

Luis Sepulveda
Bi eleberri

Rubem Fonseca
Kobratzailea

Maria Sanchez
Landa eremuko kaiera

Liam O'Flaherty
Jende behartsua

2020 Martxoa

Vladimir Holan
Lau poema

Eduard Limonov
Bi poema

Antzerkiaren Nazioarteko eguna

Gata Cattana
Poemak

Slawomir Mrozek
Bost kontakizun

2020 Otsaila

Ursula K. Le Guin
Lau poema

Julio Cortazar
Pertsegitzailea

George Steiner
Kontraesanen eremu neutrala dira ametsak

2020 Urtarrila

OlgaTokarczuk
Lasterkariak (bi testu).

Lina Ben Mhenni
Tunisian girl

Poesiaren kriminalak

Haruki Murakami
Samsa maiteminez

Vicente Huidobro
Sei poema

[Sarrera guztiak ikusi]