Cortázar, Julio. Idazle argentinarra (Brussela, 1914 - Paris, 1984). Julio Cortázar Hego Amerikak eta literatura modernoak XX. mendean eman duen hitz lauzko idazle nagusietako bat da. Bere estiloa azken hamarkadetako kontaera joera ausartenen artean koka daiteke. Haren kontakizunek zerbait bizia, absurdua eta eragabekoa bailitzan aurkezten dute errealitatea, espazioa eta orden kronologikoa nahasian azaltzen dituzte, eta egilearen poesiarako dohai apartak nabarmentzeko bidea ematen dute. Córtazar-en lehen liburua hitz lauz idatziriko poema bat izan zen (Los Reyes, Erregeak 1949). Fantasiazko ipuin eta kontakizunak argitaratu zituen ondoren (Final de juego, Joko amaiera, 1956; Historias de cronopios y de famas, Kronopioen eta famen istorioak, 1962; La vuelta al día en ochenta mundos, Egunaren itzulia 80 munduetan, 1967; Octaedro, Oktaedroa, 1974), eta eleberri batzuk tartean: Los premios, Sariak, 1961; eleberri honetan argi eta garbi aurkeztu zuen Cortázarrek kontakizunaren egitura klasikoak berrantolatzeko irrikia. Rayuela (1963) da bide horretatik haren eleberririk hoberenetakoa; hark eman zion osperik handiena, eztabaida ugari biztu bazuen ere. 62 modelo para armar (1968) eta El libro de Manuel (Manuelen liburua, 1973) argitaratu zituen gero. 1971. urtean Pameos y meopas poema bilduma eman zuen argitara. Garrantzi handia dute halaber Cortázar-en itzulpen lanek, Poe eta Yourcenar-enak bereziki. Poe gainera maisutzat zeukan Cortázar-ek; haren eragin handia du, osagarri fantastikoen erabileran nabarmentzen denez. Giza eskubideen eta, bereziki, Latinamerikako herrien askatasunaren aldeko borrokan betiere, 1976an Txileko diktaduraren basakeriak salatzen zituen txostena eman zuen argitara eta 1984an Nicaragua, tan violentamente dulce idazlanen bilduma eskaini zuen, Nikaraguako iraultza sandinistaren alde.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Schwob, Marcel. (Jaiotza izenaz André Mayer). Idazle eta itzultzaile frantsesa (Paris, 1867 - Paris, 1905). Interesgune asko izan zituen bere idatzietan: Erdi Aroa, zientziak, astrologia eta hizkuntza zahar eta berriak. Artikulu asko eta hainbat itzulpen (Defoeren Moll Flanders, Shakespeareren Hamlet) argitaratu zituen. Bere interes zabaltasunagatik eragin handia izan zuen bere garaiko frantses idazleengan. Estilista fin bezala egin zen ezagun. Obra nagusiak: Coeur double (1891, Bihotz bikoitza), Le Roi au masque d'or (1892, Urrezko maskaradun erregea), Mimes (1893, Mimoak), Livre de Monelle (1894), Vies imaginaires (1896, Irudimenezko bizitzak).

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Simenon, Georges. Belgiar idazlea (Lieja, 1903 - Lausana, 1989). Simenon idazle guztiz emankorra izan da -400 eleberri inguru, milatik gora kontakizun labur-, eta batez ere polizia eleberriengatik da ezaguna. Jeneroaren berritzaile izan zen; Maigret komisarioaren sortzailea da, ikerketak Frantziako gizartearen giro gris ilunetan egiten dituen polizia, psikologia sen sarkor baten laguntzaz. Pertsonaia hau protagonista duen eleberri saila -1931n hasi (Pietr le Letton) eta 1972an amaitua (Maigret et Monsieur Charles)- hizkuntza askotara itzuli da. Gainera, badira eleberri horien 50etik gorako zinema bertsio, telebista sailez gainera. Hauek dira Maigret-en saileko lan batzuk: Le pendu de Saint-Pholien (1931, Saint-Pholien-eko urkatua); Láffaire Saint-Fiacre (1932, Saint-Fiacre afera); Le chien jaune (1936, Zakur horia); Mon ami Maigret (1949, Maigret ene laguna); Maigret à l'école (1954, Maigret eskolan); Le veuf (1960, Alarguna); Maigret hésite (1968, Maigret-en zalantzak). Polizia girotik kanpo eleberri psikologikoak, abenturazkoak eta ohiturazkoak idatzi zituen. Bestalde obra autobiografiko zenbait ondu zituen, hala nola Mémoires intimes (1982, Oroitzapen intimoak).

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

[Idazleari buruzko informazioa]

[Idazleari buruzko informazioa]

[Idazleari buruzko informazioa]

[Idazleari buruzko informazioa]

[Idazleari buruzko informazioa]