euskarari ekarriak

1.346 idazle / 3.531 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1898-06-05 / 1936-08-18

Federico Garcia Lorca


García Lorca, Federico. Olerkari eta antzerkigile espainiarra (Fuentevaqueros, Granada, 1898 - Viznar, Granada, 1936). Zuzenbidea eta filosofia eta letra ikasketak egin zituen. Literatura ez ezik, musika eta marrazkia ere landu zituen. 1919an Madrileko Ikasleen Egoitzan sartu zen eta bertan ezagutu zituen Dalí, Buñuel, Prados, Alberti, Moreno Villa eta beste artista batzuk, gerora garrantzi handikoak izan zirenak. 1922an lehen poema bilduma eman zuen argitara, Libro de poemas izenekoa. 1926an Góngorari buruzko hitzaldi bat eman zuen; izan ere, Góngora izan zen Lorcaren belaunaldia, 27koa alegia, markatu zuen poeta nagusia. Gero Canciones, Romancero gitano eta Poema del cante jondo, argitaratu zituen Andaluziako molde tradizionalak landuz, misterioaren eta mitoaren haritik, heriotzaren gaiarekin larrituta; izan ere, Andaluziarekin oso errotuta izaki, eskualde hark eragin nabarmena izan zuen García Lorcaren lanetan. 1929an Estatu Batuetara joan ondoren argitaratu zuen Poeta en Nueva York izeneko poema bilduma. Bertan surrealismoaren bidetik hiritzarren alienazioa azaltzen du, ordu arteko bere bidetik oso beste era batera. Errepublikaren garaian sona handia izan zuen García Lorcak literaturaren munduan eta lan ugari sortu eta eragin zuen: La Barraca antzerki taldea eratu zuen esaterako gobernuaren eskariz, eta Espainiako herri askotan ibili zen klasikoen lanak jokatzen. Berak idatzitako antzerki lanetan desioa eta errealitatea kontrajarriak daude. Mariana Pineda, Bodas de sangre, Yerma, La casa de Bernarda Alba, eta El público dira antzerki lan ezagunenak; azkena izan zen surrealismoaren estetikarekin abangoardiekin lotuena. Antzerkigile handia izan bazen ere, ez zuen inoiz poesia bazter batera utzi. 1936ko abuztuan Gerra Zibila hasita, frankistek atxilo hartu eta fusilatu zuten.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Espainiako Guardia Zibilaren erromantzea

itzul.: Hedoi Etxarte

katakrak.net, 2016

Hiru poema

itzul.: Bitoriano Gandiaga

Ilargi Handi Zauri Zarae, 2005

Zura / Metak & Potxo

Hiru poema

itzul.: Lauaxeta

Ilargi Handi Zauri Zarae, 2005

Zura / Metak & Potxo

Poeta New Yorken

itzul.: Juan Luis Zabala

Erein, 2003

Egunsentia

itzul.: Harkaitz Cano

Literatura Unibertsala – Batxilergoa, 2000

EIZIE-Erein

Udako madrigala

itzul.: Anjel Bidaguren

Zer - 136, 1989

Eriotza argiaren Kasida

itzul.: Sabin Muniategi

Karmel, 1987

Sei poema gailego

itzul.: Gabriel Aresti

Egan, 1985

Buster Keatonen paseoa

itzul.: Iņaki Uria

Susa, 1980

Susa 2

Iturriko urretxindorrak

itzul.: Maria Dolores Agirre

, 1968

Iturri-legor

itzul.: Maria Dolores Agirre

, 1968

Egia da

itzul.: Sabin Muniategi

Olerti, 1966

Zaldikariarena

itzul.: Sabin Muniategi

Olerti, 1966

Neskatx baten belarri ondora

itzul.: Sabin Muniategi

Olerti, 1966

Ura, nora zoaz?

itzul.: Luis Mari Mujika

Arnas - 5, 1961

Guraria

itzul.: Santi Onaindia

Olerti, 1961

Izarren ordua

itzul.: Juan San Martin

Olerti, 1960

Artsaldea

itzul.: Juan San Martin

Olerti, 1960

Zugatzak

Olerti, 1959

Ezki illa

Olerti, 1959

Itxasoko ura

Olerti, 1959

Illargia eta Eriotza

Olerti, 1959

Arrosa

itzul.: Juan Thalamas

El Bidasoa, 1958

KRITIKAK

Poeta New Yorken – Jose Luis Padron, Bilbao (2015-11)

Poeta New Yorken – Felipe Juaristi, El Diario Vasco (2004-03-12)

Hitzorduak

Urriak 25: Ravel Tolosan

Urriak 26: Maleta Getarian

Urriak 27: Kristo irakiarra Iruņean

Azken kritikak

Alexis Zorbaren hitzak eta egintzak
Nikolas Kazantzakis

itzul.: Luis Berrizbeitia
Aiora Sampedro

Gerrak ez du emakume aurpegirik
Svetlana Aleksievitx

itzul.: Iker Sancho
Javier Rojo

Pentsamendu heterozuzena
Monique Wittig

itzul.: Askoren artean
Amaia Alvarez Uria

Pentsamendu heterozuzena
Monique Wittig

itzul.: Askoren artean
Ibon Egaņa

Gerrak ez du emakume aurpegirik
Svetlana Aleksievitx

itzul.: Iker Sancho
Hasier Rekondo

Gerrak ez du emakume aurpegirik
Svetlana Aleksievitx

itzul.: Iker Sancho
Alaitz Andreu Eizagirre

Frankenstein
Mary Shelley

itzul.: Iņigo Errasti Aranbarri
Gotzon Barandiaran

Huliganaren itzulera
Norman Manea

itzul.: Koro Navarro
Iņigo Roque Eguzkitza

King Kong teoria
Virginie Despentes

itzul.: Itziar Diez de Ultzurrun
Hasier Rekondo

Poesia kaiera
Adrienne Rich

itzul.: Maialen Berasategi
Igor Estankona

Azken sarrerak

2017 Urria

Inge Müller
16 poema

2017 Iraila

Carson McCullers
Jockeya

Alfonso R. Castelao
Nos / Gu

Jean Genet
Lau orduz Xatilan

Walt Whitman
Belar hostoak (zazpi kantu)

2017 Abuztua

Charles Baudelaire
Zortzi poema

W.B. Yeats
Hamar poema

Langston Hughes
Zazpi poema

2017 Uztaila

Gloria Fuertes
Antologia

Roberto Arlt
Hiru aguafuerte

Assata Shakur
Bost poema

2017 Ekaina

Jordi Badiella
Poemak

Juan Goytisolo
Sugarrak, hausterreak, desmemoria

Gwendolyn Brooks
Rudolph Reeden balada

Rosario Castellanos
Hamahiru poema

2017 Maiatza

Monique Wittig
Pentsamendu heterozuzena

Langston Hughes
Etxea

Carlos Casares
Idazle didaktiko bat

Sakutaro Hagiwara
Bost poema

2017 Apirila

Antonio Gramsci
Sei gutun kartzelatik

Yolanda Esteve
Bost poema

Paco Souto
Hamabi poema

Primo Levi
11 poema

2017 Martxoa

Adrienne Rich
Poesia kaiera

Dylan Thomas
Poesia kaiera

Alfonsina Storni
Poesia kaiera

Otto Rene Castillo
Bost poema deserri eta maitasun

Pete Seeger
Hamahiru kantu

Antonin Artaud
Jainkoaren Judizioari Akabera Emateko

Pier Paolo Pasolini
Gramsciren errautsak

2017 Otsaila

nila northSun
Lau poema

Horacio Quiroga
Yaguaí

Ciro Alegria
Almadia bakartia

Violeta Parra
Sei kantu

Ugo Betti
Ahuntz-herriko bidegabea

[Sarrera guztiak ikusi]