euskarari ekarriak

1.317 idazle / 3.500 idazlan

  A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z  

Azken kritikak

1898-06-05 / 1936-08-18

Federico Garcia Lorca


García Lorca, Federico. Olerkari eta antzerkigile espainiarra (Fuentevaqueros, Granada, 1898 - Viznar, Granada, 1936). Zuzenbidea eta filosofia eta letra ikasketak egin zituen. Literatura ez ezik, musika eta marrazkia ere landu zituen. 1919an Madrileko Ikasleen Egoitzan sartu zen eta bertan ezagutu zituen Dalí, Buñuel, Prados, Alberti, Moreno Villa eta beste artista batzuk, gerora garrantzi handikoak izan zirenak. 1922an lehen poema bilduma eman zuen argitara, Libro de poemas izenekoa. 1926an Góngorari buruzko hitzaldi bat eman zuen; izan ere, Góngora izan zen Lorcaren belaunaldia, 27koa alegia, markatu zuen poeta nagusia. Gero Canciones, Romancero gitano eta Poema del cante jondo, argitaratu zituen Andaluziako molde tradizionalak landuz, misterioaren eta mitoaren haritik, heriotzaren gaiarekin larrituta; izan ere, Andaluziarekin oso errotuta izaki, eskualde hark eragin nabarmena izan zuen García Lorcaren lanetan. 1929an Estatu Batuetara joan ondoren argitaratu zuen Poeta en Nueva York izeneko poema bilduma. Bertan surrealismoaren bidetik hiritzarren alienazioa azaltzen du, ordu arteko bere bidetik oso beste era batera. Errepublikaren garaian sona handia izan zuen García Lorcak literaturaren munduan eta lan ugari sortu eta eragin zuen: La Barraca antzerki taldea eratu zuen esaterako gobernuaren eskariz, eta Espainiako herri askotan ibili zen klasikoen lanak jokatzen. Berak idatzitako antzerki lanetan desioa eta errealitatea kontrajarriak daude. Mariana Pineda, Bodas de sangre, Yerma, La casa de Bernarda Alba, eta El público dira antzerki lan ezagunenak; azkena izan zen surrealismoaren estetikarekin abangoardiekin lotuena. Antzerkigile handia izan bazen ere, ez zuen inoiz poesia bazter batera utzi. 1936ko abuztuan Gerra Zibila hasita, frankistek atxilo hartu eta fusilatu zuten.

[Idazleari buruzko informazio gehiago]

Espainiako Guardia Zibilaren erromantzea

itzul.: Hedoi Etxarte

katakrak.net, 2016

Hiru poema

itzul.: Bitoriano Gandiaga

Ilargi Handi Zauri Zarae, 2005

Zura / Metak & Potxo

Hiru poema

itzul.: Lauaxeta

Ilargi Handi Zauri Zarae, 2005

Zura / Metak & Potxo

Poeta New Yorken

itzul.: Juan Luis Zabala

Erein, 2003

Egunsentia

itzul.: Harkaitz Cano

Literatura Unibertsala – Batxilergoa, 2000

EIZIE-Erein

Udako madrigala

itzul.: Anjel Bidaguren

Zer - 136, 1989

Eriotza argiaren Kasida

itzul.: Sabin Muniategi

Karmel, 1987

Sei poema gailego

itzul.: Gabriel Aresti

Egan, 1985

Buster Keatonen paseoa

itzul.: Iñaki Uria

Susa, 1980

Susa 2

Iturriko urretxindorrak

itzul.: Maria Dolores Agirre

, 1968

Iturri-legor

itzul.: Maria Dolores Agirre

, 1968

Egia da

itzul.: Sabin Muniategi

Olerti, 1966

Zaldikariarena

itzul.: Sabin Muniategi

Olerti, 1966

Neskatx baten belarri ondora

itzul.: Sabin Muniategi

Olerti, 1966

Ura, nora zoaz?

itzul.: Luis Mari Mujika

Arnas - 5, 1961

Guraria

itzul.: Santi Onaindia

Olerti, 1961

Izarren ordua

itzul.: Juan San Martin

Olerti, 1960

Artsaldea

itzul.: Juan San Martin

Olerti, 1960

Zugatzak

Olerti, 1959

Ezki illa

Olerti, 1959

Itxasoko ura

Olerti, 1959

Illargia eta Eriotza

Olerti, 1959

Arrosa

itzul.: Juan Thalamas

El Bidasoa, 1958

KRITIKAK

Poeta New Yorken – Jose Luis Padron, Bilbao (2015-11)

Poeta New Yorken – Felipe Juaristi, El Diario Vasco (2004-03-12)

Hitzorduak

Apirilak 25: Adiskide paregabea Oñatin

Apirilak 25: Frankenstein Zornotzan

Apirilak 27: Eszterren ondarea Zarautzen

Apirilak 27: Farorantz Lizarran

Apirilak 28: Larrua Iruñean

Maiatzak 04: Finzi-Continitarren lorategia Gasteizen

Azken kritikak

Poesia kaiera
Adrienne Rich

itzul.: Maialen Berasategi
Aitor Castro

Kristo irakiarra
Hassan Blasim

itzul.: Ana Isabel Morales
Iratxe Retolaza

Qissat: Palestinako emakumeen ipuinak
Askoren artean

itzul.: Xabier Monasterio
Alex Gurrutxaga

Kristo irakiarra
Hassan Blasim

itzul.: Ana Isabel Morales
Ibon Egaña

Idazlan guztiak
Teresa Avilakoa

itzul.: Luis Baraiazarra
Jose Luis Padron

Parranda
Eduardo Blanco Amor

itzul.: Ramon Etxezarreta
Gorka Bereziartua

Zero K
Don DeLillo

itzul.: Aritz Gorrotxategi
Alex Gurrutxaga

Azken patriarka
Najat el Hachmi

itzul.: Jexux Mari Zalakain
Amaia Alvarez Uria

Abizen berriaren historia / Ihesi doana eta gelditzen dena
Elena Ferrante

itzul.: Fernando Rey / Miren Iriarte
Alex Gurrutxaga

Azken patriarka
Najat el Hachmi

itzul.: Jexux Mari Zalakain
Alaitz Andreu Eizagirre

Azken sarrerak

2017 Apirila

Yolanda Esteve
Bost poema

Paco Souto
Hamabi poema

Primo Levi
11 poema

2017 Martxoa

Adrienne Rich
Poesia kaiera

Dylan Thomas
Poesia kaiera

Alfonsina Storni
Poesia kaiera

Otto Rene Castillo
Bost poema deserri eta maitasun

Pete Seeger
Hamahiru kantu

Antonin Artaud
Jainkoaren Judizioari Akabera Emateko

Pier Paolo Pasolini
Gramsciren errautsak

2017 Otsaila

nila northSun
Lau poema

Horacio Quiroga
Yaguaí

Ciro Alegria
Almadia bakartia

Violeta Parra
Sei kantu

Ugo Betti
Ahuntz-herriko bidegabea

2017 Urtarrila

Gabriela Mistral
Sei poema

Robert Antelme
Gizakiaren espeziea

John Berger
Hamar poema eta ipuin bat

2016 Abendua

Juan Ramon Jimenez
Barne-gaiazko animalia

Santu Casanova
Negua Korsikan

Leopold Sedar Senghor
Bi artikulu

Giovanni Boccaccio
Dekamerone tipi bat

Natsume Soseki
Gizakia

2016 Azaroa

Marcos Ana
Sei poema

Jack London
Bizi nahi

Cecilia Meireles
Hamar poema

Lau poeta galiziar
Poemak itsasotik

2016 Urria

Suheir Hammad
Bi poema eta promesa bat

Miroslav Holub
Munduko Poesia Kaiera

Stephane Mallarme
Munduko Poesia Kaiera

Nijole Miliauskaite
Munduko Poesia Kaiera

Mongo Beti
Negrotasunaren hiztegia

Alain Fournier
Emakume pozoitua

2016 Iraila

T.S. Eliot
Bost poema

Antenor Firmin
Giza arrazen berdintasunaz

2016 Abuztua

Marina Tsvetaieva
Bukaeraren poema

Youenn Gwernig
New Yorkeko hamar poema

Lezama Lima
Paradiso (pasarte bat)

[Sarrera guztiak ikusi]